မွတ္တိုင္သစ္...

ကုလသမဂၢ လံုျခံုေရး ေကာင္စီက လစ္ဗ်ားကို အေရးယူမယ့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ၾကာသပေတးေန့က မဲခဲြျပီး ခ်မွတ္လိုက္ပါျပီ။

ေထာက္ခံမဲ ၁၀ မဲ၊ ကန့္ကြက္မဲ မရိွ နဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ က်

လစ္ဗ်ားေခါင္းေဆာင္ ဗိုလ္မႈးၾကီး ကဒါဖီက သူ့ကို ဆန့္က်င္ေနသူေတြကို ေလေၾကာင္းက အပါအဝင္ တပ္အင္အား အလံုးအရင္းနဲ့ တိုက္ခိုက္ေခ်မႈန္းေနတာေတြ ခ်က္ျခင္းရပ္ဖို့ ဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္က ေတာင္းဆိုလိုက္ျပီး လစ္ဗ်ားေလယာဉ္ေတြ ပံ်သန္းခြင့္ ကိုလည္း တားျမစ္လိုက္ပါတယ္။

ေနာက္ျပီး လစ္ဗ်ားျပည္သူေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို့ လိုအပ္တာ မွန္သမွ် လုပ္နိုင္ခြင့္ကိုလည္း အခု ဆံုးျဖတ္ခ်က္က ေပးလိုက္ ပါတယ္။ ဒါဟာ လိုအပ္ရင္ နိုင္ငံတကာ တပ္ေတြက လစ္ဗ်ားတပ္ေတြကို ေလေၾကာင္းက တိုက္ခိုက္ခြင့္ကို ပါေပးလိုက္တာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ေလေၾကာင္းကျဖစ္ျဖစ္ ပင္လယ္ထဲမွာရိွတဲ့ သေဘၤာကေနျဖစ္ျဖစ္ လစ္ဗ်ားအစိုးရ ပစ္မွတ္ေတြကို နိုင္ငံတကာ တပ္ေတြက ပစ္ခတ္ တိုက္ခိုက္နိုင္မွာပါ။

ဒါေပမယ့္ လစ္ဗ်ားနိုင္ငံထဲကို ေျမျပင္တပ္ေတြ လွြတ္ျပီး ဝင္တပ္စဲြ တိုက္ခိုက္တာကိုေတာ့ ခြင့္မျပုထားပါဘူး၊ ေနာက္ျပီး အေရးယူမႈ ေတြကို ေဒသတြင္းက အဖဲြ့အစည္းျဖစ္တဲ့ အာရပ္အဖဲြ့ခု်ပ္နဲ့ တိုင္ပင္ျပီး လုပ္ေဆာင္သြားဖို့ ကိုလည္း တိုက္တြန္းထားပါတယ္။

လံုျခံုေရးေကာင္စီမွာ မဲခဲြၾကတဲ့အခါ ဗီတိုအာဏာကိုင္ထားတဲ့ တရုတ္နဲ့ ရုရွားက ကန့္ကြက္မလားဆိုျပီး အေစာပိုင္းက ခန့္မွန္းခ်က္ေတြ ရိွခဲ့ပါတယ္၊ တကယ္တန္း မဲခဲြေတာ့ ေထာက္ခံမဲ ၁၀ မဲ၊ ကန့္ကြက္မဲ မရိွပဲ မဲမေပးပဲ ေနခဲ့တဲ့ နိုင္ငံက ၅ နိုင္ငံရိွခဲ့ပါတယ္။ တရုတ္၊ ရုရွား၊ ဂ်ာမနီ၊ ဘရာဇီးနဲ့ အိနၵိယတို့က မဲမေပးပဲ ေနခဲ့ၾကပါတယ္။

အခု ဆံုးျဖတ္ခ်က္က်ျပီဆိုေတာ့ လိုအပ္ရင္ နာရီပိုင္းအတြင္း ျဗိတိန္နဲ့ ျပင္သစ္တပ္ေတြက လစ္ဗ်ားကို တိုက္ဖို့ အသင့္ရိွေနၾကျပီလို့ စစ္ဖက္ အသိုင္းအဝိုင္းက ေျပာပါတယ္။

အေမရိကန္ေတြက ပထမပိုင္းမွာေတာ့ သူတို့ဦးေဆာင္ျပီး လစ္ဗ်ားကို တိုက္တယ္လို့ ယူဆခံရမွာစိုးတဲ့ အတြက္ ခပ္ေရွာင္ေရွာင္ ေနခဲ့ပါေသးတယ္၊ ဒါေပမယ့္ မဲမခဲြခင္ကေလးမွာပဲ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ၾကီး ဟီလာရီ ကလင္တန္က ေလေၾကာင္းက တိုက္ခိုက္တာေတြ မလဲွြမေရွာင္သာ လုပ္ရလိမ့္မယ္လို့ ခပ္တင္းတင္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။

အခုလို အျမန္မဲခဲြ ျဖစ္ခဲ့တာကလည္း ဗိုလ္မႉးၾကီး ကဒါဖီက အတိုက္အခံေတြ တပ္စဲြထားတဲ့ ဘင္ဂါဇီျမို့ကို အျပင္းအထန္ တိုက္ေတာ့မယ္လို့ ၾကံုးဝါးေနတာက တေၾကာင္း ပါနိုင္ပါတယ္။

လစ္ဗ်ား အတိုက္အခံေတြကေတာ့ ကုလသမဂၢရဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ၾကိုဆိုခဲ့ပါတယ္။

အခု အခိ်န္အထိ နိုင္ငံတကာကို အာခံေနခဲ့တဲ့ ကဒါဖီ ကိုယ္တိုင္ကေတာ့ ေနာက္ဆုတ္သြားမလား ဆိုတာကေတာ့ မေသခ်ာေသးပါဘူး။

Sources: BBC

ဒီကေန႔ မတ္လ ၁၈ ရက္ေန႔မွာ လစ္ဗ်ားႏုိင္ငံ ထရစ္ပိုလီၿမိဳ႕ေတာ္က ဗိုလ္မႉးႀကီး မိုမာကဒါဖီအစိုးရရဲ႕ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး မူဆာကူဆာ (Moussa Koussa) က အပစ္အခတ္ရပ္စဲၾကဖို႔ အတိုက္အခံေတြကို ေၾကညာကမ္းလွမ္းလိုက္တာေၾကာင့္ ဒါဟာ မေန႔က မတ္လ ၁၇ ရက္ေန႔က ကန္႔ကြက္သူမရွိခ်မွတ္လိုက္တဲ့ ကုလသမဂၢလံုၿခံဳေရးေကာင္စီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ အမွတ္ (၁၉၇၃) ကို ကဒါဖီက တံု႔ျပန္အေျဖေပးလိုက္တာ ျဖစ္တယ္လို႔ သတင္းမီဒီယာေတြမွာ ေဖာ္ျပၾကပါတယ္။

လစ္ဗ်ားရဲ႕ နယ္နိမိတ္ မၿပိဳကြဲဘဲ ညီညြတ္ေရးကိုလိုလားတဲ့ ဘယ္အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔မဆို လစ္ဗ်ားအစိုးရက ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးလိုတယ္လို႔လည္း ၀န္ႀကီး ကူဆာ က ဆိုပါတယ္။ လစ္ဗ်ားက ေလေေၾကာင္းရန္ ကာကြယ္ေရးျဖန္႔ခ်ထားတဲ့စနစ္ေတြကို နာရီပိုင္းအတြင္းမွာ ေခ်မုန္းဖ်က္ဆီးပစ္ႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့ သတင္းေတြ ထြက္ေပၚလာၿပီးတဲ့ေနာက္ လစ္ဗ်ားမွာ တကယ္တမ္း ဘာေတြျဖစ္ေနလဲဆိုတာ သိရွိႏုိင္ဖို႔ အင္အားႀကီးႏိုင္ငံႀကီးေတြ အေနနဲ႔ လစ္ဗ်ားကို အခ်က္အလက္ရွာေဖြေလ့လာေရး အဖြဲ႔ေတြ ေစလႊတ္ဖို႔ကိုလည္း ၀န္ႀကီး ကူဆာက တိုက္တြန္းေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အမွတ္ (၁၉၇၃) အရ ကဒါဖီရဲ႕ ေလတပ္ေလယာဥ္ေတြ မပ်ံသန္းႏုိင္ေအာင္ လစ္ဗ်ားေကာင္းကင္ကို မပ်ံသန္းေရးဇံု သတ္မွတ္မႈနဲ႔ ေနာက္ဆက္တြဲအျဖစ္ လစ္ဗ်ားက အရပ္သားျပည္သူေတြကို ကာကြယ္ေပးဖို႔ သင့္ေလ်ာ္တဲ့လုပ္ငန္းေဆာင္တာ အားလံုး လုပ္ေဆာင္ေရးတို႔ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာမွာ ႏုိင္ငံတကာက စစ္ေရးနဲ႔ ၀င္ေရာက္စြက္ဖက္လုပ္ေဆာင္မႈမွာ ျပင္သစ္နဲ႔ ေနာ္ေ၀ႏုိင္ငံတို႔က ပါ၀င္မယ္လို႔လည္း အဲဒီႏိုင္ငံအစိုးရေတြက ဒီကေန႔ ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။

မေန႔ကေတာ့ ကဒါဖီက လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အမွတ္ (၁၉၇၃) ဟာ ဘာမွတန္ဖိုးမရွိဘူးလို႔ ေျပာဆိုခဲ့ၿပီးေတာ့ အတိုက္အခံေတြ ထိန္းခ်ဳပ္ထားတဲ့ အေရွ႕ျခမ္းက ဘန္ဂါဇီၿမိဳ႕ကို သူ႔ရဲ႕တပ္ေတြက မၾကာခင္ ၀င္ေရာက္သိမ္းပိုက္တဲ့အခါ လက္နက္မခ်ဘဲေနသူေတြကို ညာတာမွာမဟုတ္ဘူးလို႔လည္း ေရဒီယိုကေန ၿခိမ္းေျခာက္ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

လစ္ဗ်ားမွာ ႏုိင္ငံတကာက စစ္ေရးနဲ႔၀င္ေရာက္စြက္ဖက္မႈ လုပ္ေဆာင္မႈဟာ နာရီပိုင္းအတြင္း က်ေရာက္လာေတာ့မွာျဖစ္တယ္လို႔ ျပင္သစ္ႏုိင္ငံက သံတမန္ေတြက ဒီကေန႔ အရိပ္အမြက္ ေျပာဆိုလိုက္ၾကၿပီးတဲ့ေနာက္ ကဒါဖီအစိုးရက လစ္ဗ်ားႏိုင္ငံက ေလဆိပ္ေတြ အားလံုးကို ပိတ္ပစ္လိုက္ပါတယ္။

ဒီကေန႔ ေသာၾကာေန႔မွာ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီဆံုးျဖတ္ခ်က္ (၁၉၇၃) ကို လက္ေတြ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ ေျမာက္အတၱလႏိၱတ္စစ္စာခ်ဳပ္အဖြဲ႔ ေနတိုးအဖြဲ႔၀င္ႏုိင္ငံေတြက သံတမန္ေတြ ေနတိုးဌာနခ်ဳပ္ရွိရာ ဘယ္လ္ဂ်ီယံႏုိင္ငံ ဘရက္ဆဲလ္ၿမိဳ႕မွာ ေဆြးေႏြးေနၾကစဥ္မွာပဲ ကဒါဖီရဲ႕ ေလတပ္တိုက္ေလယာဥ္ေတြက အတိုက္အခံေတြ ထိန္းသိမ္းထားတဲ့ အေနာက္ဘက္ျခမ္းက မစ္ရာတာ (Misrata) ၿမိဳ႕ကိုလည္း ဗံုးက်ဲတိုက္ခိုက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

Sources: VOA