Japan Radiation Could Stay Awhile

ဧျပီလ (၁) ရက္ေန ့ကေန စတင္ျပီး “April Fool Day” မွာ ျမန္မာျပည္ကို အရူးေတြ ေနာက္ပုံစံတစ္မ်ဳိးနဲ ့ ဆက္ျပီး ဒုကၡေပးပါဦးမယ္။

ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ ့ ။


ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ - ဦးသိန္းစိန္

ဒုတိယသမၼတမ်ား - သီဟသူရ ဦးတင္ေအာင္ျမင့္ဦး၊ ေဒါက္တာစိုင္းေမာက္ခမ္း။

ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီးမ်ား။

ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးကိုကို (ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္လႇမင္း (ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန ၀န္ႀကီး)၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္သိန္းေဌး (နယ္စပ္ေရးရာ၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ ျမန္မာ့စက္မႈဖြံ႕ၿဖိဳးေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦး၀ဏၰေမာင္လြင္ (ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးျမင့္လႈိင္ (လယ္ယာစိုက္ပ်ဳိးေရးႏွင့္ ဆည္ေျမာင္း၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးေက်ာ္ဆန္း (ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈ၀န္ႀကီးဌာန)၊ ၀ဏၰေက်ာ္ထင္ဦး၀င္းျမင့္ (စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးတင့္ဆန္း (ဟုိတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလာေရးလုပ္ငန္း၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ အားကစား၀န္ႀကီး ဌာန)၊ ဦးခင္ေမာင္ျမင့္ (ေဆာက္လုပ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးသိန္းထြန္း (ဆက္သြယ္ေရး၊ စာတိုက္ႏွင့္ ေၾကးနန္း၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးလႇထြန္း (ဘ႑ာေရးႏွင့္ အခြန္၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးသိန္းထိုက္ (သတၱဳတြင္း၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးၪာဏ္ထြန္းေအာင္ (ပို႔ေဆာင္ေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးတင္ႏိုင္သိန္း (အမ်ဳိးသားစီမံကိန္းႏွင့္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ေရလုပ္ငန္း၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦး၀င္းထြန္း (သစ္ေတာေရးရာ၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးေအာင္ၾကည္ (အလုပ္သမား၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ လူမႈ၀န္ထမ္း၊ ကယ္ဆယ္ေရးႏွင့္ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးအုန္းျမင့္ (သမ၀ါယမ၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးေက်ာ္စြာခိုင္ (အမွတ္(၁)စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးစိုးသိန္း၊ (အမွတ္(၂)စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးသန္းေဌး (စြမ္းအင္၀န္ႀကီးဌာန ၀န္ႀကီး)၊ ဦးေအာင္မင္း (ရထားပုိ႔ေဆာင္ေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ေဒါက္တာျမေအး (ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ေဒါက္တာေဖသက္ခင္ (က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးေအးျမင့္ (သိပၸံႏွင့္ နည္းပညာ၀န္ႀကီးဌာန)၊ သူရဦးျမင့္ေမာင္ (သာသနာေရး၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးခင္ရီ၊ (လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရးႏွင့္ ျပည္သူ႔အင္အား၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးေဇာ္မင္း (အမွတ္(၁)လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား၀န္ႀကီးဌာန)၊၊ ဦးခင္ေမာင္စိုး (အမွတ္(၂)လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား၀န္ႀကီးဌာန)၊ ဦးသိန္းညြန့္ (သမၼတ႐ုံး၀န္ႀကီးဌာန)၊၊ ဦးစိုးေမာင္ (သမၼတ႐ုံး၀န္ႀကီးဌာန)။

ျပည္ေထာင္စုဒုဝန္ျကီး။

(၁) ဗိုလ္ခု်ပ္ ေက်ာ္ညႊန့္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ကာကြယ္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂) ဗိုလ္မႉးျကီး ေအာင္ေသာ္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ကာကြယ္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃) ဗိုလ္မႉးခု်ပ္ ေက်ာ္စံျမင့္(ဒုတိယဝန္ျကီး ျပည္ထဲေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၄) ဗိုလ္ခု်ပ္ေဇာ္ဝင္း (ဒုတိယဝန္ျကီး နယ္စပ္ေရးရာ ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၅) ဦးေမာင္ျမင့္ (ဒုတိယဝန္ျကီး နိုင္ငံျခားေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၆) ေဒါက္တာမို်းျမင့္ (ဒုတိယဝန္ျကီး နိုင္ငံျခားေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၇) ဦးစိုးဝင္း (ဒုတိယဝန္ျကီး ျပန္ျကားေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၈ ) ဦးအုန္းသန္း (ဒုတိယဝန္ျကီး လယ္ယာစိုက္ပို်းေရးနွင့္ ဆည္ေျမာင္း ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၉) ဦးခင္ေသာ္ (ဒုတိယဝန္ျကီး လယ္ယာစိုက္ပို်းေရးနွင့္ ဆည္ေျမာင္း ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁ဝ ) ဦးဝင္းသန္း (ဒုတိယဝန္ျကီး ဘ႑ာေရးနွင့္ အခြန္ ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၁) ဦးစိုးတင့္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ေဆာက္လုပ္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၂) ဦးေက်ာ္လြင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ေဆာက္လုပ္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၃) ေဒါက္တာ ကံေဇာ္ (ဒုတိယဝန္ျကီး အမို်းသားစီမံကိန္းနွင့္ စီးပြားေရးဖံြ့ျဖိုးတိုးတက္မွု ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၄) ေဒါက္တာပြင့္ဆန္း (ဒုတိယဝန္ျကီး စီးပြားေရးနွင့္ ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၅) ဦးတင့္လြင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ဆက္သြယ္ေရး၊ စာတိုက္နွင့္ ေျကးနန္း ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၆) ဦးဖုန္းေဆြ (ဒုတိယဝန္ျကီး လူမွုဝန္ထမ္း ကယ္ဆယ္ေရးနွင့္ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၇) ဦးသန္းထြန္း (ဒုတိယဝန္ျကီး သမဝါယမ ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၈ ) ဦးျမင့္သိန္း (ဒုတိယဝန္ျကီး အလုပ္သမား ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၁၉) ဦးဝင္းရိွန္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ပို့ေဆာင္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂ဝ ) ဦးေဌးေအာင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ဟိုတယ္နွင့္ ခရီးသြားလာေရးလုပ္ငန္း ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၁) ဦးသိန္းေအာင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး အမွတ္(၁) စက္မွု ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၂) ဦးမို်းေအာင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး အမွတ္(၂) ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၃) သူရဦးေသာင္းလြင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ရထားပို့ေဆာင္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၄) ဦးသန့္ရွင္း (ဒုတိယျုန္ျကီး ရထားပို့ေဆာင္ေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၅) ဦးစိုးေအာင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး စြမ္းအင္ ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၆) ဦးျမင့္ေဇာ္ (ဒုတိယဝန္ျကီး အမွတ္(၁) လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၇) ဦးေအာင္သန္းဦး (ဒုတိယဝန္ျကီး အမွတ္(၂) လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၈ ) ဦးေအးျကူ (ဒုတိယဝန္ျကီး ပညာေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၂၉) ဦးဘေရႊ (ဒုတိယဝန္ျကီး ပညာေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃ဝ ) ေဒါက္တာ ေဒၚျမျမအုန္းခင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး က်န္းမာေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၁) ေဒါက္တာဝင္းျမင့္ (ဒုတိယဝန္ျကီး က်န္းမာေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၂) ေဒၚ သနၲာခင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ယဥ္ေက်းမွု ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၃) ေဒါက္တာ ေမာင္ေမာင္ေဌး (ဒုတိယဝန္ျကီး သာသနာေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၄) ေဒါက္တာကိုကိုဦး (ဒုတိယဝန္ျကီး သိပၸံနွင့္ နည္းပညာ ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၅) ဦးေက်ာ္ေက်ာ္ဝင္း (ဒုတိယဝန္ျကီး လူဝင္မွုျကီးျကပ္ေရးနွင့္ ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၆) ဦးေအးျမင့္ျကူ (ဒုတိယဝန္ျကီး အားကစား ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၇) ဦးဟန္စိန္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ျမန္မာ့စက္မွုဖံြ့ျဖိုးေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၈ ) ဦးခ်န္ေမာင္ (ဒုတိယဝန္ျကီး ျမန္မာ့စက္မွုဖံြ့ျဖိုးေရး ဝန္ျကီးဌာန)၊

(၃၉) ဦးခင္ေမာင္ေအး (ဒုတိယဝန္ျကီး ေမြးျမူေရးနွင့္ ေရလုပ္ငန္း ဝန္ျကီးဌာန)။

လူသတ္အဖြဲ ့ နအဖ (ႏြားအဖြဲ ့) ကေန အခု ေျပာင္းလိုက္တာကေတာ့ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ႕ (ပထစ) တစ္မ်ဳိးေျပာရရင္ေတာ့ ပိုးထိုး (ေလာက္) စားအဖြဲ ့ဘဲ ျဖစ္ပါေတာ့တယ္။

ကိုနစ္ေနမန္း ဘေလာ့ခ္မွကူးယူျပီး ျပန္လည္တင္ျပပါသည္။

ဒီမိုကေရစီအင္အားစုေတြစီစဥ္တဲ႕ ငံု႕မခံရဖို႕ တံု႕ျပန္ၾကစုိ႕ သံခ်ပ္

ေႏြဦးရဲ႕ဂီတသံ ဥၾသတြန္က်ဴး လတန္ခူးေရာက္တိုင္း ၾကားေနၾက သံခ်ပ္သံကို နယူးေဒလီေရာက္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအင္အားစုေတြက မိဘျပည္သူေတြရင္ထဲေရာက္ေအာင္ ရင္ဖြင့္ဟစ္ေၾကြးလိုက္ပါျပီ။

Thangyatt_Complete

irrawaddy-emag

ဒု ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္သစ္ အျဖစ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္စုိးဝင္းကို ေရြးခ်ယ္

2011-03-28

စစ္အစုိးရေခါင္းေဆာင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊက မၾကာခင္ ေပၚေပါက္လာမဲ့ အစုိးရအဖြဲ႕သစ္အတြက္ ဒုတိယ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္သစ္အျဖစ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ စုိးဝင္းကုိ ေ႐ြးခ်ယ္လုိက္ၿပီလုိ႔ ေနျပည္ေတာ္ စစ္႐ံုးခ်ဳပ္နဲ႔ နီးစပ္သူေတြက RFA ကုိ မတ္လ ၂၇ ရက္ မေန႔က ေျပာၾကားပါတယ္။

ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊ တာဝန္ယူထားတဲ့ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ တာဝန္ကုိ စစ္တကၠသုိလ္ အပတ္စဥ္ ၁၉ ဆင္း ဒု-ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး မင္းေအာင္လႈိင္ကုိ လႊဲအပ္ဖုိ႔ လ်ာထားတဲ့သတင္းကုိ RFA ထုတ္လႊင့္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။

အခု ဒု-ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး ေမာင္ေအး တာဝန္ယူလာခဲ့တဲ့ ဒုတိယ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ေနရာကုိ လ်ာထားခံရတဲ့ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ စုိးဝင္းဟာ စစ္တကၠသုိလ္အပတ္စဥ္ ၂၂ ဆင္း ျဖစ္ပါတယ္။

သူဟာ လက္ရွိ အထူးစစ္ဆင္ေရးအဖြဲ႕ (၆) အဖြဲ႕မႉး တာဝန္ယူထားသူျဖစ္ၿပီး၊ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၂၄ ရက္ေန႔ မတုိင္ခင္အထိ ေျမာက္ပုိင္းတုိင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ တုိင္းမႉးအျဖစ္ တာဝန္ယူလာခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊဟာ ဒုတိယ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ ရာထူးသစ္အတြက္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ စုိးဝင္းနဲ႔ ရန္ကုန္တုိင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ တုိင္းမႉးေဟာင္း ဗုိလ္ခ်ဳပ္ လွေဌးဝင္းတုိ႔ ႏွစ္ဦးထဲက တဦးကုိ ေ႐ြးခ်ယ္ ေပးအပ္ဖုိ႔ မူလကတည္းက ရည္႐ြယ္ထားတာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ျမန္မာ့စစ္ေရး ႏုိင္ငံေရး ေလ့လာသူ ဦးေအာင္ေက်ာ္ေဇာ က ေျပာပါတယ္။

“သူ႔နာမယ္ေတာ့ ေစာေစာတုန္းက အေစာဆံုး ထြက္လာတာ သူ႔နာမယ္ပဲ ဒု-ခ်ဳပ္အေနနဲ႔။ ေနာက္ ကိုမင္းေအာင္လိႈင္ တပ္ခ်ဳပ္ ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ထြက္လာတယ္။”

ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊဟာ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ရာထူးအတြက္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး သူရျမင့္ေအာင္ကုိ မေ႐ြးခ်ယ္ပဲ သူ႔ထက္ စစ္တကၠသုိလ္ ဗုိလ္သင္တန္း အပတ္စဥ္ ေနာက္က်တဲ့ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္ကုိ လ်ာထားလုိက္တဲ့အတြက္ မေက်လည္မႈေတြ ေပၚေပါက္ခဲ့ၿပီး၊ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး သူရျမင့္ေအာင္ကုိ ေနအိမ္ အက်ယ္ခ်ဳပ္ ခ်ထားလုိက္တယ္လုိ႔ မၾကာခင္က သတင္းေတြ ေပၚထြက္ခဲ့ပါတယ္။

ေလာေလာဆယ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊဟာ ဦးသိန္းစိန္ ေခါင္းေဆာင္တဲ့ အစုိးရအဖြဲ႕သစ္ကုိ တရားဝင္ အာဏာလႊဲေျပာင္းမဲ့ ေန႔ရက္ကုိ အခါေပးဆရာေတြနဲ႔ တုိင္ပင္ၿပီး ခ်ီတံုခ်တံု စဥ္းစားေနဆဲ ျဖစ္တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ေနျပည္ေတာ္က ေနာက္ဆံုးရရွိတဲ့ အတည္မျပဳႏုိင္ေသးတဲ့ သတင္းေတြအရ အာဏာလႊဲေျပာင္းပြဲကုိ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔ မတုိင္ခင္ အခု ရက္ပုိင္းအတြင္း က်င္းပမွာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။

Sources: RFA ; http://www.rfa.org/burmese/news/general_soe_win_assigned_at_key_post-03282011132922.html

မေန႔ညက လႈပ္ခတ္ခဲ့ေသာ ငလွ်င္သည္ တာခ်ီလိတ္ျမိဳ႕ႏွင့္ မိုင္ ၂၀ ခန္႔ေ၀းကြာသည့္ တာေလျမိဳ႕နယ္တြင္ ငလွ်င္ဒဏ္အဆိုးဆံုး ခံခဲ့ရသည္ လူအေသေပ်ာက္ကို အတိအက်သိရေသးပါ. ရာေက်ာ္ႏိုင္သည့္ဟု ခန္႔မွန္းေနၾကသည္. တာခ်ီလိတ္-မယ္္ဆိုင္တြင္ လႈပ္ရုံသာလႈပ္ခဲ့ျပီး အပ်က္အစီး မမ်ားခဲ့ပါ.

Egypt by Garmani

မိုးေလဝသႏွင့္ ဇလေဗဒပညာရွင္ ေဒါက္တာထြန္းလြင္ (ဓာတ္ပံု - Myanmar Climate Chang Watch)

ဧရာဝတီ Thursday, 24 March 2011 15:17 အင္တာဗ်ဴး

ကမၻာ့ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲလာမႈႏွင့္အတူ ျမန္မာ့ရာသီ ဥတုသည္လည္း ယခုႏွစ္ပုိင္းမ်ားအတြင္း ေဖာက္ျပန္မႈမ်ားစြာ ရွိလာသည္။ ရာသီဥတုမ်ား ေဖာက္ျပန္လာမႈေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံသားမ်ားအား ရာသီဥတုျဖစ္စဥ္မ်ားကုိ အခ်ိန္မီလ်င္ျမန္စြာ အနီးစပ္ဆုံး ခန္႔မွန္းေပးႏုိင္ေရးအတြက္ မုိးေလ၀သႏွင့္ဇလေဗဒ၏ အခန္းက႑သည္ ယခင္ကထက္ ပုိမုိ အခရာ က်လာေတာ့မည္ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ မုိးေလ၀သႏွင့္ ဇလေဗဒ (မိုး/ ဇလ) ဌာန၏ ညႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ေဟာင္း ေဒါက္တာထြန္းလြင္ကုိ ဧရာ၀တီ သတင္းေထာက္ မင္းႏုိင္သူက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားသည္။

ေဒါက္တာထြန္းလြင္သည္ ၁၉၆၅ ခုႏွစ္မွ စတင္ကာ မုိးေလ၀သဌာနတြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ၿပီး ၀န္ထမ္းဘ၀တြင္ အစုိးရ ပညာေတာ္သင္ဆုျဖင့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ဖေလာ္ရီဒါတကၠသုိလ္မွ မဟာသိပၸံဘြဲ႕ (မုိးေလ၀သ) ကုိ ရရွိခဲ့သည္။

၂၀၀၉ ခုႏွစ္တြင္ ညႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ (အႀကံေပးအရာရွိ) ရာထူးမွ အၿငိမ္းစားယူခဲ့ၿပီးေနာက္ ထိုင္းႏိုင္ငံ AIT တြင္ဖြင့္လွစ္ထားေသာ RIMES (Regional Integrated Multi-hazard Early Warning System) ၏ နည္းပညာအႀကံေပး အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ Consultant အျဖစ္ MRCS, CARE Myanmar, Action Aid Myanmar, Eco Dev, NAG တို႕တြင္လည္းေကာင္း၊ Resource Person အျဖစ္ ICHARM (Japan), EGRESS, World Vision Myanmar, Global Green အပါအ၀င္ တျခားေသာ NGOs၊ INGOs မ်ားတြင္ ရာသီဥတုေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ သဘာ၀ေဘးအႏၲရာယ္ ဆံုးရံႈးနစ္နာႏိုင္မႈ ေလ်ာ့ပါးေရး လုပ္ငန္းမ်ား၌ ပါ၀င္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည္။

၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ ေအာက္တုိဘာလမွစတင္ကာ Myanmar Climate Change Watch အမည္ရွိ ကုိယ္ပုိင္ ၀က္ဘ္ဆုိက္ကုိ လႊင့္တင္၍ မုိးေလ၀သႏွင့္ သက္ဆုိင္ေသာ သတင္းမ်ား၊ ေဆာင္းပါးမ်ားကုိ ေရးသားလ်က္ရွိသည္။

ေမး ။ ။ ၀န္ထမ္းဘ၀တုန္းက မုိး/ဇလ သတင္းေတြ တင္ျပရတာနဲ႔ အခု ကုိယ္ပုိင္၀ဘ္ဆုိက္မွာ ေရးသားတင္ျပရတာ ဘယ္လို ကြာျခားသြားတယ္လုိ႔ ခံစားရပါသလဲ။

ေျဖ ။ ။ အမ်ားႀကီးကြာသြားတာေပါ့ဗ်ာ။ အရင္က ၀န္ထမ္းဆုိေတာ့ ၀န္ထမ္းစည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းေတြ လုိက္နာရတာေပါ့။ ကုိယ့္အထက္မွာ ရွိတာေပါ့။ ကုိယ့္အထက္ကလူရဲ႕ ခြင့္ျပဳမႈတုိ႔၊ အတည္ျပဳမႈတုိ႔ လုိတာေပါ့။ ဒါေတြကို အလုပ္သေဘာအရ မလုပ္မေန လုပ္ရတာေပါ့။ အခုက်ေတာ့ တေယာက္တည္း လုပ္လုိ႔ရၿပီး အေပၚမွာလည္း တင္ျပစရာမရွိေတာ့ လြတ္လပ္ သြားတာေပါ့။ အဓိက ကြာျခားတာကေတာ့ လြတ္လပ္မႈပါပဲ။

ေမး ။ ။ အၿငိမ္းစားဘ၀မွာ မုိးေလ၀သ ခန္႔မွန္းခ်က္ေတြ ဆက္ထုတ္ေပးေနႏုိင္ေအာင္ ဘယ္လို အကိုးအကားေတြ၊ ကိရိယာေတြကုိ ကုိင္တြယ္ သုံးစြဲေနပါသလဲ။

ေျဖ ။ ။ အဓိကကေတာ့ က်ေနာ့္ရဲ႕ အေတြ႕အႀကဳံရယ္၊ မုိးေလ၀သနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ပညာေတြ ရရွိေအာင္ သင္ေပးလုိက္တဲ့ ဖေလာ္ရီဒါ တကၠသိုလ္က ဆရာေတြရဲ႕ သင္ၾကားမႈေတြရယ္ကုိ ျပန္လည္ အသုံးျပဳေနရတာပါပဲ။ အခု က်ေနာ္ လက္ရွိလုပ္ေနတဲ့ ၀က္ဘ္ဆုိက္ ခန္႔မွန္းခ်က္ေတြအတြက္ သုံးေနရတဲ့ ကိရိယာကေတာ့ အင္တာနက္ပါပဲဗ်။ အင္တာနက္မွာ ေဖာ္ျပထားတဲ့ သတင္း အရင္းအျမစ္ေတြ (source of information) ကုိ အေျခခံၿပီးေတာ့ က်ေနာ္ တတ္ကၽြမ္းထားတဲ့ ပညာနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာေတာ့ ဘာေတြ ျဖစ္လာႏုိင္တယ္ဆုိတာကုိ ခန္႔မွန္းရတာေပါ့။

ေမး ။ ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္ပုိင္းက ဆရာ ေရးထားတဲ့ မုိးေလ၀သဆုိင္ရာ ေဆာင္းပါးထဲမွာ မိုးတိမ္ေတာင္၊ ေလဆင္ႏွာေမာင္းနဲ႔ စိုက္ဆင္း ေလျပင္းျဖစ္စဥ္ေတြကုိ ကမၻာမွာ လက္ရွိတုိင္းတာ ေနသလုိ စေကးအေသးစိတ္ တုိင္းတာႏုိင္ဖုိ႔အတြက္ ေရဒါ တုိင္းတာခ်က္ေတြ လုိအပ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေတြကို ျမန္မာျပည္မွာ တပ္ဆင္ႏုိင္ဖုိ႔ ၁၉၉၇ ခုႏွစ္ကတည္းက ႀကိဳးပမ္းေနခဲ့တာ အခုထိပဲလုိ႔ ေရးထားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဘယ္လိုအခက္အခဲေတြေၾကာင့္ အခုထိ အသုံးမျပဳႏုိင္ေသးတာလဲ သိခ်င္ပါတယ္။

ေျဖ ။ ။ အဓိကကေတာ့ ႏွစ္ပုိင္းေပါ့။ တပုိင္းကေတာ့ အေထာက္အကူျပဳ ကိရိယာ အားနည္းတဲ့အပုိင္းေပါ့။ ဥပမာ ဆုိၾကပါစုိ႔။ လူေတြက ေလဆင္ႏွာေမာင္း ခန္႔မွန္းလုိ႔ရလား၊ မုိးတိမ္ေတာင္ကုိ မေျပာႏုိင္ဘူးလားဆုိၿပီး ေမးလာရင္ နည္းပညာပုိင္း အရေတာ့ ပညာရွင္ေတြက ေျပာႏုိင္တာေပါ့ဗ်ာ။ ဒါေပမယ့္ ဒါေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဘယ္အခ်ိန္ေလာက္မွာ အင္အား ဘယ္ေလာက္နဲ႔ ၀င္လာႏုိင္တယ္ ဆုိတာကုိ အနီးစပ္ဆုံး ေျပာဖုိ႔အတြက္ အေထာက္အကူျပဳ ကိရိယာေတြ လုိတယ္ေပါ့။

အေထာက္အကူျပဳ ကိရိယာဆုိတာလည္း ထူးထူးေထြေထြေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ မုိးေလ၀သဆုိင္ရာ ေရဒါ လုိတာပါပဲ။ ေရဒါကလည္း အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိတာေပါ့။ ေရဒါရဲ႕ တုိင္းထြာႏုိင္စြမ္းအေပၚ မူတည္ၿပီး သူတုိင္းထြာႏုိင္တဲ့ အ၀န္းအ၀ုိင္း အတြင္းမွာေတာ့ အပ္က်တာကအစ ျမင္ႏုိင္တာေပါ့။ အခုအခ်ိန္အထိေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ဆီမွာ ေရဒါေကာင္း တခုမွကုိမရွိဘူး။ အရင္တုန္းကေတာ့ ေက်ာက္ျဖဴမွာ မုန္တုိင္းၾကည့္ ေရဒါ တခုရွိပါတယ္။ ၁၉၇၄ ခုႏွစ္က ထုတ္တဲ့ ေရဒါပါ။ တပ္ဆင္တာကေတာ့ ၁၉၇၆ ခုႏွစ္ ေလာက္မွာလုိ႔ ထင္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ မုိး/ဇလ က လူေတြလည္း ရုိရုိေသေသ သုံးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကာလၾကာလာေတာ့ ပ်က္စီး ယုိယြင္းလာတဲ့အတြက္ အပုိပစၥည္းထည့္ဖုိ႔ လုိလာလုိ႔ လုိက္ရွာေတာ့ မရေတာ့ဘူးဗ်။ မိုဒယ္လ္က ေအာက္ေနၿပီကုိး။ ဆုိေတာ့ ဒီေရဒါႀကီးကုိ ဒီအတုိင္း ထားလုိက္ရတာေပါ့။ အဲဒီကတည္းက က်ေနာ္တုိ႔လည္း ေရဒါသစ္ျပန္ရေရး ႀကိဳးစားၾကပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ ရရာ ရေၾကာင္းကလည္း အကူအညီေတာင္းတဲ့ အစီစဥ္နဲ႔ပဲ ေတာင္းၾကရတာေပါ့။ ကမၻာ့ မုိးေလ၀သအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ရဲ႕ ေစတနာအေလ်ာက္ ေထာက္ပံ့တဲ့အစီစဥ္က ေတာင္းတဲ့အခါက်ေတာ့ မရခဲ့ဘူးဗ်ာ။ ေျပာရရင္ က်ေနာ္တုိ႔ အလွဴရွင္ ရွာလုိ႔ မရဘူးေပါ့။ မရေတာ့လည္း ေရဒါ မတပ္ႏုိင္ဘူးေပါ့။ လုိရင္းကေတာ့ ဒါပါပဲဗ်။

ေမး ။ ။ ေရဒါေတြ တပ္မယ္ဆုိရင္ ဘယ္ေလာက္ ကုန္က်ႏုိင္ပါသလဲ။ ဘာေၾကာင့္ အစုိးရက မတပ္ႏုိင္ေသးတာလဲ။

ေျဖ ။ ။ ေရဒါကေတာ့ အမ်ဳိးအစား မ်ဳိးစုံရွိပါတယ္။ ေက်ာက္ျဖဴမွာ ေရဒါျပန္တပ္မယ္၊ အေဆာက္အအံုနဲ႔ ၀န္ထမ္း အိမ္ရာေတြလည္း ပါမယ္ဆုိရင္ က်ေနာ္တုိ႔ တြက္ထားတာ ေဒၚလာ ၇ သန္းေလာက္ ကုန္က်ပါမယ္။ အလုပ္အေပၚမွာ မူတည္ၿပီး တပ္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ေဒၚလာ ေလး၊ ငါးေသာင္းနဲ႔လည္း တပ္လုိ႔ရပါတယ္။ ဘာ့ေၾကာင့္ မတပ္ေသးတာလဲ ဆုိတာေတာ့ က်ေနာ္ ေျဖရမယ့္ ေမးခြန္းမဟုတ္လုိ႔ မေျဖတတ္ပါဘူး။

ေမး ။ ။ ျပည္တြင္းမွာ အင္တာနက္ ျမန္ႏႈန္းက တခါတရံမွာ အလြန္အမင္းကုိ က်ဆင္းသြားတတ္တယ္လုိ႔ သုံးစြဲသူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ ဆရာလည္း အင္တာနက္အသုံးျပဳၿပီး မုိးေလဝသ ခန္႔မွန္းမႈေတြကုိ ၀က္ဘ္ဆုိက္ တင္ေနရတာဆုိေတာ့ အခက္အခဲ မႀကံဳရဘူးလား။

ေျဖ ။ ။ ဒီလုိကေတာ့ ႀကဳံရပါတယ္။ ေကာင္းလုိက္၊ မေကာင္းလုိက္ေပါ့ဗ်။ နည္းနည္း ညံ့သြားတဲ့ အခါေတြမွာ အခက္အခဲ ေတြ႕တာေပါ့။ ဒီမွာသုံးလုိ႔ အဆင္ေျပတဲ့အခ်ိန္က လူသုံးနည္းတဲ့ အခ်ိန္ေတြေပါ့ဗ်ာ။ ဒါေၾကာင့္ အင္တာနက္ေကာင္းေကာင္း သုံးခ်င္ရင္ ည ၁ နာရီေက်ာ္မွ သုံးရတာမ်ဳိးေတြလည္း ရွိပါတယ္။ မုိးလင္းတဲ့အထိ အလုပ္လုပ္ရပါတယ္။ လုံး၀ သုံးမရေတာ့ဘူး ဆုိရင္လည္း ျမန္ႏႈန္းျမင့္ရတဲ့ ဆုိင္ေတြမွာ သြားသုံးရတာေတြ ရွိတယ္။ ျမန္ႏႈန္းျမင့္အင္တာနက္ ရတဲ့ စင္တာေတြကုိ သြားသုံး ရတာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ အဲဒီလုိ mobile user လုပ္ရတဲ့အခါမ်ဳိးေတြလည္း ရွိပါတယ္။ မုိး/ဇလ သတင္းေတြကုိ အခ်ိန္မီ ထုတ္ေပးႏုိင္ေအာင္ေတာ့ က်ေနာ္လည္း ႀကိဳးစားပါတယ္။ လုံး၀ မရေတာ့ဘူး ဆုိရင္ေတာ့လည္း မတတ္ႏုိင္ဘူးေပါ့ဗ်ာ။

ေမး ။ ။ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ရာသီဥတု ျဖစ္စဥ္ေတြက အခုေနာက္ပုိင္းမွာ ေတာ္ေတာ္ဆုိးဆုိးရြားရြား ေဖာက္ျပန္လာတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ရာသီဥတု ျပန္လည္ေကာင္းမြန္လာဖုိ႔ ဘာေတြ လုပ္သင့္တယ္လုိ႔ ထင္ျမင္ မိပါသလဲ။

ေျဖ ။ ။ အဲဒါကေတာ့ သိပ္ေတာ့ မလြယ္ဘူးဗ်။ ဘာျဖစ္လုိ႔လည္းဆုိေတာ့ ကမၻာ့ရာသီဥတုကုိက ေဖာက္ျပန္လာတာကုိး။ ဒါေပမယ့္လည္း လက္ေလ်ာ့ရမယ္ေတာ့ မဟုတ္ဘူးေပါ့ေလ။ အမ်ားဆုံး တတ္ႏုိင္တာကေတာ့ သစ္ပင္ျပန္စုိက္တဲ့ အလုပ္ေပါ့ဗ်ာ။ ဒီအလုပ္ကုိပဲ ဦးစားေပး လုပ္ေနၾကရမွာပါပဲ။ ကမၻာမွာေတာ့ ရာသီဥတုေျပာင္းလဲမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာထားတာ ရွိပါတယ္။ ဘယ္ရပ္၀န္း (sector) က ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္စဥ္ေတြအေပၚ အဓိက အက်ဳိးသက္ေရာက္ ေစသလဲ ဆုိတာပါ။ ဥပမာ စုိက္ပ်ဳိးေရးလား၊ စက္မႈလုပ္ငန္းလား၊ သစ္ေတာျပဳန္းတီးတာလား၊ လူဦးေရတုိးမႈေၾကာင့္လား စတဲ့ ရပ္၀န္းေတြအေပၚ မူတည္ တြက္ခ်က္ထားတာ ရွိပါတယ္။

က႑အသီးသီးကေန ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ သက္ေရာက္မႈေတြကုိ ေလ့လာတဲ့အခါ ေပၚထြက္လာတဲ့ ရလဒ္ကေတာ့ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈအတြက္ အဓိကက်တဲ့ အေၾကာင္းအရာဟာ တုိင္းျပည္တျပည္ရဲ႕ ဂ်ီဒီပီ လုိ႔ ထြက္လာပါတယ္။ ဂ်ီဒီပီ ဆုိတာေတာ့ သိၾကတဲ့ အတုိင္းပဲ ႏုိင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စီးပြားေရး ညႊန္းကိန္းတခုပါပဲ။ ဒီအေပၚ မူတည္ၿပီး ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈေတြ ျဖစ္ေပၚ ေစႏုိင္တယ္လုိ႔ ေနာက္ဆုံး ေလ့လာေတြ႕ရွိခ်က္ေတြမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ေမး ။ ။ တခ်ိန္တုန္းက ပင္လယ္ ေမွာင္ခုိေလွေတြဟာ မုိး/ဇလ ၀န္ထမ္းေတြနဲ႔ ေပါင္းၿပီး ပင္လယ္မွာ မုန္တုိင္းရွိႏုိင္တယ္ဆုိတဲ့ သတင္းေတြ ထုတ္ခုိင္းတယ္၊ အဲဒီသတင္းေပၚထြက္လာလုိ႔ အစုိးရ ကင္းလွည့္ေရယာဥ္ေတြ ကမ္းကပ္ ရပ္နားထားခ်ိန္မွာ ေမွာင္ခုိေလွေတြ ထြက္ေလ့ရွိတယ္ဆုိၿပီး ေျပာၾကတာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒါေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဘာမ်ား ေျပာျပႏုိင္ပါမလဲ။

ေျဖ ။ ။ က်ေနာ့္ဘက္ကေတာ့ လုံး၀ ျငင္းဆုိပါတယ္။ ဒီလုိအျဖစ္မ်ဳိးေတြ မရွိခဲ့ပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ မုိး/ဇလ ဌာနအေနနဲ႔ အဲဒီလုိလုပ္လုိ႔ လုံး၀ကုိ မရႏုိင္ပါဘူး။ မုိး/ဇလ ဌာနရဲ႕ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းေတြကုိ မသိတဲ့သူေတြ ရမ္းသမ္းေျပာတာပဲ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ မုိးေလ၀သ ခန္႔မွန္းခ်က္ သတင္းေတြကုိ အရင္ကေတာ့ ရန္ကုန္ရုံးခ်ဳပ္က ထုတ္တာပါ။ အခုေတာ့ ေနျပည္ေတာ္ေပါ့ေနာ္။ မုိးေလ၀သ သတင္းေတြကို တဦးတေယာက္က ထုတ္လုိ႔မရပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ အဖြဲ႕အစည္းနဲ႔ ထုတ္ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး ။ ။ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္တုန္းက ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ဆုိင္ကလုန္းနာဂစ္ ျဖစ္စဥ္ကုိ ျပန္ေတြးလုိက္မယ္ဆုိရင္ ဆရာ ဘယ္လုိမ်ား ခံစားရပါသလဲ။

ေျဖ ။ ။ နာဂစ္ျဖစ္စဥ္ကုိ ျပန္ေတြးလုိက္ရင္ေတာ့ မခ်င့္မရဲေတာ့ ျဖစ္တာေပါ့ဗ်ာ။ မခ်င့္မရဲျဖစ္တယ္ဆုိတာက နာဂစ္က ဒီေနရာမွာ ဒီလုိ ျဖစ္ေတာ့မယ္ဆုိတာ က်ေနာ္ ၅ ရက္ေလာက္ ႀကိဳသိေနတာပဲေလ။ ဒါေပမယ့္လုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔အားလုံးက အေတြ႕အႀကဳံ မရွိၾကတာရယ္၊ ဒီအေပၚမွာ သိပ္ၿပီးေတာ့ အေရးတယူ မရွိတာရယ္၊ အထင္ေသးတာလည္း ပါတယ္ေပါ့ေလ။ ဒီလုိႀကီး အထိေတာ့ မျဖစ္ေလာက္ဘူးဆုိၿပီး ထင္ခဲ့ၾကတာလည္း ပါတယ္ေပါ့ေလ။ အားလုံးပါပဲ။ ဘယ္သူေၾကာင့္ရယ္လုိ႔ အျပစ္မေျပာပါဘူး။ ပထမဆုံးအႀကိမ္ ဆုိေတာ့ ေပးဆပ္မႈက ႀကီးတာေပါ့။ တျခားႏုိင္ငံေတြမွာလည္း ပထမဆုံးအႀကိမ္ေတာ့ ဒီလုိ ျဖစ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ က်ေနာ့္ ေခါင္းထဲမွာ ရွိေနတာက ေနာက္တႀကိမ္ ထပ္မျဖစ္ဖုိ႔ပါပဲဗ်ာ။ ေနာက္တႀကိမ္ မျဖစ္ဖုိ႔ဆုိတာက က်ေနာ္တုိ႔ ျဖည့္ဆည္းသင့္တာ ျဖည့္ဆည္းရမယ္။ ျပဳျပင္သင့္တာ ျပဳျပင္ရမယ္။ ပုိေကာင္းေအာင္ လုပ္သင့္တာ လုပ္ရမယ္။ နာဂစ္က ေပးသြားတဲ့သင္ခန္းစာေတြကုိ ေလ့လာၿပီး အေကာင္းဆုံး ျပင္ဆင္ၾကဖုိ႔ လုိပါတယ္။ ။