မွတ္တိုင္သစ္...

Memo98: Monitoring of the media coverage prior to 7 November elections in Burma 2nd Report

2010 Election Report of FDB

မေလးရွားေရာက္ ျမန္မာမ်ားအတြက္ ပထမအႀကိမ္ အႀကီးက်ယ္ဆံုး ဂီတပြဲေတာ္ႀကီးတရပ္ကို မနက္ျဖန္ စတင္က်င္းမည္ဟု သိရသည္။

Iron Cross (IC) ေတးဂီတဝိုင္း၊ အင္ပါယာ တီးဝိုင္းအပါအဝင္ တျခားေသာ တီးဝိုင္း ၄ ဝိုင္းႏွင့္ ဂီတ နယ္ပယ္အသီးသီးမွ ျမန္မာအႏုပညာရွင္ ၅၂ ဦးတို႔သည္ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၃ ရက္ႏွင့္ ၄ ရက္ေန႔တြင္ မေလးရွားႏိုင္ငံ၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၅ ရက္ေန႔တြင္ စင္ကာပူႏိုင္ငံမ်ားသို႔ သြားေရာက္ ေဖ်ာ္ေျဖၾကမည္ ျဖစ္သည္။

“၃ ရက္ေန႔က်ရင္ မဟာနန္း ဆိုင္အတြက္ ကြာလာလမ္ပူမွာ ေဖ်ာ္ေျဖမယ္။ ၄ ရက္ေန႔က်ရင္ ေမာရွမ္းဆိုင္ နဲ႔ ၅ ရက္ေန႔ က် ရင္ေတာ့ စင္ကာပူမွာ သြားေဖ်ာ္ေျဖမယ္။ အဆိုေတာ္ေတြက အရမ္းမ်ားေတာ့ ျမန္မာျပည္မွာ မက်န္ေတာ့တဲ့ သေဘာ ျဖစ္သြား တာေပါ့” ဟု အဆိုေတာ္ ေရဗကၠာ၀င္းက ေျပာသည္။

မေလးရွားႏိုင္ငံ မဟာနန္း စီးပြားေရးလုပ္ငန္းစုမွ ႀကီးမႉး က်င္းပေသာ ရာစုသစ္၏ ၾကယ္ပြင့္မ်ား ဂီတပြဲေတာ္ တြင္ အင္ပါယာ၊ Lazy Club၊ AURORA၊ အလကၤာ၀တ္ရည္ ႏွင့္ ဟစ္ပ္ေဟာ့ပ္ ေတးဂီတ၀ိုင္းမ်ားျဖင့္ ျမန္မာသံ အဆိုေတာ္မ်ား အပါအဝင္ အဆိုေတာ္ ၅၂ ဦးတို႔က ေဖ်ာ္ေျဖၾကမည္ဟု သိရသည္။

“နဂိုကတည္းက ဒီလို ပြဲႀကီး စီစဥ္ၿပီး မေလးေရာက္ ျမန္မာေတြအတြက္ လုပ္ေပးမယ္ဆိုတဲ့ စိတ္ကူးရွိတယ္။ တ႐ုတ္ႏွစ္သစ္ ကူးနဲ႔ ဒီက ပိတ္ရက္နဲ႔ တိုက္ဆိုင္သလို အဆိုေတာ္ေတြကလည္း ဟိုဘက္မွာ ပြဲေတြ ဘယ္သူမွ လက္ခံထားတာ မရွိေတာ့ အဆင္ေျပသြားတာပါ” ဟု မဟာနန္းစီးပြားေရး လုပ္ငန္းစုမွ မစန္းစန္းငယ္က ေျပာသည္။

အဆိုပါ ပြဲသည္ ျမန္မာ အဆိုေတာ္ ၅၀ ေက်ာ္ ပါ၀င္ေသာေၾကာင့္ ပထမဆံုးမေလးရွားႏိုင္ငံေရာက္ ျမန္မာမ်ားအတြက္ အႀကီးက်ယ္ဆံုး က်င္းပမည့္ ပြဲျဖစ္သည္ ဟု သိရသည္။

၎ႏွင့္အၿပိဳင္ မေလးရွားႏိုင္ငံရွိ ေမာရွမ္း စားေသာက္ဆိုင္မွ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၃ ရက္ႏွင့္ ၄ ရက္ေန႔တြင္ နာမည္ႀကီး IC တီး၀ုိင္းႏွင့္ ပင္တိုင္အဆိုေတာ္မ်ား ျဖစ္ၾကေသာ ေလးျဖဴ၊ အငဲ၊ မ်ိဳးႀကီးႏွင့္ ဝိုင္ဝိုင္း တို႔အျပင္ ေမခလာ၊ ေကာ္နီ၊ ျဖဴျဖဴေက်ာ္သိန္း၊ ခ်စ္သုေ၀၊ သဇင္၊ L ဆိုင္းဇီ၊ N ကိုင္ရာ၊ ေရဗကၠာ၀င္း တို႔ ပါ၀င္သည့္ 8 Lady Show ပြဲ ကိုလည္းက်င္းပမည္ ျဖစ္သည္။

“မိုးေဟကို ကို ဧည့္သည္ အဆိုေတာ္အေနနဲ႔ ဖိတ္ထားတယ္။ မေလးမွာ ပြဲေတြကတိုက္ေနၿပီး အၿပိဳင္လည္း လုပ္သလို ျဖစ္သြားတယ္။ တ႐ုတ္ႏွစ္သစ္ကူးပြဲကို အဆိုေတာ္ေတြ မေလးမွာ လာက်င္းပသလို ျဖစ္သြားတာေပါ့” ဟု ေမာရွမ္း ဆိုင္မွ တာ၀န္ရွိသူ တဦးက ေျပာသည္။

ႏွစ္ ၂၀ ေက်ာ္အတြင္း ပထမဆုံးအႀကိမ္ က်င္းပသည့္ လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းမ်ားအတြက္ ႏုိင္ငံတ၀န္း လုံၿခဳံေရး တင္းက်ပ္ထားၿပီး ေဖေဖာ္ဝါရီ ၃ ရက္ေန႔တြင္ က်ေရာက္မည့္ တ႐ုတ္ႏွစ္သစ္ကူးအႀကိဳ ပြဲလမ္းမ်ား အပါအဝင္ ပြဲေတာ္မ်ား က်င္းပခြင့္ကိုပါ ကန္႔သတ္ထားေသာေၾကာင့္ ဂီတနယ္ပယ္ အသီးသီးမွ ျမန္မာအဆိုေတာ္ ၅၀ ေက်ာ္တို႔ မေလးရွားႏွင့္ စင္ကာပူတြင္ သြားေရာက္ ေဖ်ာ္ေျဖၾကျခင္း ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။
“ဒီတပတ္ ႏွစ္ပတ္ေလာက္ အတြင္းမွာ ႐ႈိးပြဲေတြ မလုပ္ဖို႔ တာ၀န္ရွိသူေတြက လာေျပာထားတယ္။ က်ေနာ္တို႔ တ႐ုတ္ႏွစ္သစ္ ကူး ပြဲေတာ္ အထိမ္းအမွတ္နဲ႔ ဟစ္ပ္ေဟာ့ပ္ ပြဲတခုလုပ္ဖို႔ စီစဥ္ထားတာ ပ်က္သြားတာေပါ့” ဟု ပြဲစီစဥ္သူတဦးက ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။

ဆက္လက္၍ ၎က ႐ႈိးပြဲ အမ်ားစုကို သီတင္းကၽြတ္လျပည့္၊ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္၊ ကမၻာ့ ႏွစ္သစ္ကူးေန႔၊ တ႐ုတ္ႏွစ္သစ္ကူး စသည့္ ပြင့္လင္းရာသီ ပြဲေတာ္ရက္မ်ားတြင္ က်င္းပေလ့ရွိသျဖင့္ ထိုသို႔ေသာ ရက္မ်ားတြင္ က်င္းပခြင့္ ပိတ္ပင္ပါက အဆိုေတာ္မ်ား၊ ဂီတသမားမ်ားႏွင့္ ပြဲစီစဥ္သူမ်ား အနည္းႏွင့္အမ်ား ထိခိုက္မႈရွိသည္ဟု ဆိုသည္။

ျမန္မာျပည္တြင္ တ႐ုတ္ႏွစ္သစ္ကူး ပြဲေတာ္သာမက ဗုဒၶဘာသာ ရဟန္းသံဃာမ်ား၏ တရားပြဲမ်ား၊ စာေပေဟာေျပာပြဲမ်ား၊ အမ်ားျပည္ သူႏွင့္ သက္ဆုိင္ေသာ ေနရာမ်ားတြင္ ျပဳလုပ္မည့္ ေစ်းေရာင္းပြဲမ်ား၊ စင္တင္ ေတးဂီေဖ်ာ္ေျဖပြဲမ်ား အပါအ၀င္ တျခား ပြဲလမ္းမ်ားကုိ က်င္းပခြင့္ ေခတၱ ပိတ္ပင္ထားေၾကာင္း ရန္ကုန္တုိင္း ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးေကာင္စီ (တယက) ရုံးမွ သိရသည္။

“အေကာင္းဘက္ကပဲ လွည့္ေတြးလိုက္တာေပါ့။ ျပည္တြင္းက ပြဲေတြ လုပ္ခြင့္ရရင္ ျပည္ပ ပရိသတ္နဲ႔ ေတြ႔ဖို႔ အခြင့္အေရး မရႏိုင္ဘူးေလ။ အႏုပညာေၾကးေရာ၊ အေတြ႔အႀကံဳေရာ ပိုရတာေပါ့။ တကယ္လို႔ ျပည္တြင္းမွာလည္း ပြဲေတြ လုပ္ခြင့္မရ၊ ျပည္ပကလည္း မေခၚတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိးနဲ႔ တိုက္ဆိုင္သြားရင္ေတာ့ တမ်ဳိးေပါ့။ ပရိသတ္ ဘယ္ေလာက္ အားေပးေပး အာဏာပိုင္ေတြ ဆိုခြင့္ေပးရင္ ဆို၊ ဆိုခြင့္မေပးရင္ ထိုင္ေနေပါ့” ဟု အမ်ဳိးသား အဆိုေတာ္ တဦးက ေျပာသည္။

လာမည့္ ေဖာ္၀ါရီလ ၁၄ ရက္ (ခ်စ္သူမ်ားေန႔) တြင္လည္း Bo Bo Entertainment က စီစဥ္သည့္ စိုင္းစိုင္းခမ္းလႈိင္၊ ရဲေလး၊ ေဂ်ာက္ ဂ်က္၊ Snare၊ လႊမ္းပိုင္၊ ခ်မ္းခ်မ္း၊ ေအသင္ ခ်ဴိေဆြ၊ စႏၵီျမင့္လြင္၊ ၀ိုင္းဆု ခိုင္သိန္း၊ Bobby Soxer၊ Reason၊ အစၥဏီ၊ N one၊ Bunny Phyo၊ ညဏ္လင္းေအာင္ တို႔ သီဆိုေဖ်ာ္ေျဖမည့္ Happy Valentines Day ပြဲကို ျမရိပ္ညိဳ ဟိုတယ္ ျမက္ခင္းျပင္တြင္ က်င္းပသြားရန္ ရွိသည္ဟု သိရသည္။

ယေန႔က်င္းပေသာ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေ၀းမွ ဒုတိယ သမၼတမ်ားအျဖစ္ ျပည္ေထာင္စုႀက့ံခိုင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးပါတီ (ႀက့ံဖြံ႔ပါတီ) မွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ျဖစ္ၾကေသာ ဦးသိန္းစိန္ႏွင့္ ေဒါက္တာ စိုင္းေမာက္ခမ္း တို႔အား ေရြးခ်ယ္လိုက္သည္။

လက္ရွိ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးသိန္းစိန္သည္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ျဖစ္ၿပီး ေဒါက္တာ စိုင္းေမာက္ခမ္းသည္အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ျဖစ္သည္။

ဒုတိယ သမၼတ ၃ ဦးအနက္ တပ္မေတာ္သား ကိုယ္စားလွယ္အား တရား၀င္ မေၾကညာ ေသးေသာ္လည္း ကိုယ္စားလွယ္ မ်ား၏ ေျပာဆိုမႈအရ တပ္မေတာ္သားကိုယ္စားလွယ္မွား ႀကံ့ဖြံ႕ပါတီဝင္ သီဟသူရ ဦးတင္ေအာင္ျမင့္ဦး ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။

တိုင္းရင္းသား ပါတီမ်ားႏွင့္ ဒီမိုကရက္တစ္ ပါတီမ်ားမွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားသည္ ဒုတိယသမၼတ တေနရာအတြက္ ႀက့ံဖြံ႔ပါတီဝင္ မဟုတ္ေသာ တိုင္းရင္းသား ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ျဖစ္သည့္ ရခုိင္တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရးပါတီ (RNDP) မွ ေဒါက္တာ ေအးေမာင္ႏွင့္ ဖလုံ-စေ၀ၚ ပါတီမွ ဦးေစာသိန္းေအာင္တို႔အား အဆိုျပဳ တင္သြင္းခဲ့ၾကေသာ္လည္း ႀကံ့ဖြံ႔ပါတီႏွင့္ စစ္တပ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ မဲအေရအတြက္ကို ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ျခင္း မရွိေသာေၾကာင့္ မေအာင္ျမင္ခဲ့ေပ။

“က်ေနာ္တို႔က တိုင္းရင္းသား အစစ္အမွန္ကို ဒုတိယသမၼတ ျဖစ္ေစခ်င္လို႔ ေဒါက္တာေအးေမာင္ကို ေထာက္ခံ အဆိုျပဳ ခဲ့ၾကတာပါ။ အခုေတာ့ အတုအေယာင္ တိုင္းရင္းသား၊ ႀက့ံဖြံ႔ကို ကိုယ္စားျပဳထားတဲ့ တိုင္းရင္းသားပဲ ရသြားတယ္” ဟု
အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အင္အားစု (NDF) ပါတီ၏ ေခါင္းေဆာင္ ဦးခင္ေမာင္ေဆြက ေျပာသည္။

ဒုတိယ သမၼတ ရာထူးရရွိသြားသူ ႀက့ံဖြံ႔ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒါက္တာစိုင္းေမာက္ခမ္းသည္ အသက္ ၆၁ ႏွစ္ ရွိၿပီျဖစ္ၿပီး ရွမ္းျပည္နယ္ မူဆယ္ ဇာတိ ျဖစ္ကာ လား႐ွႈိးၿမိဳ႕၌ အထူးကု ေဆးခန္းဖြင့္ထားသူ ျဖစ္သည္။

“ဒုသမၼတ ဆိုေပမယ့္ စစ္ေရးတို႔၊ လုံၿခဳံေရးတို႔လို အေရးႀကီးတဲ့ ကိစၥေတြကို လုပ္ပိုင္ခြင့္ရမွာ မဟုတ္ဘူး။ ရွမ္းျပည္သူေတြက လည္း သူ႔အေပၚမွာ အမ်ားႀကီး ေမွ်ာ္လင့္ထားတာေတာ့ မရွိေသးဘူး” ဟု သွ်မ္းသံေတာ္ဆင့္ အယ္ဒီတာ ဦးခြန္ဆိုင္းက ေျပာသည္။

ေဒါက္တာ စိုင္းေမာက္ခမ္းသည္ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး၊ စာေပ ယဥ္ေက်းမႈ ဆိုင္ရာမ်ားကို ရွမ္းလူမ်ဳိးမ်ားအတြက္ လုပ္ေပး ႏိုင္ဖြယ္ ရွိေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

စစ္အစိုးရသည္ မနက္ျဖန္ေခၚယူမည့္ လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝး၌ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတကို ေရြးခ်ယ္မည္ ျဖစ္ၿပီး ယခု ရက္ပိုင္းအတြင္း အစိုးရသစ္တရပ္ ဖြဲ႔စည္းကာ အစိုးရ အဖြဲ႔၀င္ ၀န္ႀကီးမ်ား၊ ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္း မ်ား၏ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္မ်ားကို သမၼတက တိုက္႐ုိက္ ေရြးခ်ယ္ ခန္႔အပ္မည္ျဖစ္သည္။

ဒုတိယ သမၼတ ၃ ဦးထဲမွ တဦးအား ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတအျဖစ္ ေရြးခ်ယ္မည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း စစ္တပ္၏ ကိုယ္စားလွယ္ အမည္ကို ထုတ္ျပန္ျခင္း မရွိေသးေပ။ စစ္တပ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဒုတိယ သမၼတသည္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေဟာင္း သီဟသူရ ဦးတင္ေအာင္ျမင့္ဦး ျဖစ္ပါက ႏိုင္ငံတကာ အေတြ႔အႀကဳံရွိေသာ လက္ရွိ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးသိန္းစိန္သည္ သမၼတ ျဖစ္ရန္ အလား အလာရွိသူ ျဖစ္ေၾကာင္း ေလ့လာသူတို႔က ေျပာသည္။

စစ္တပ္ ကိုယ္စားလွယ္အား တရား၀င္ မေၾကညာ ေသး၍ သမၼတ ရာထူးကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေရႊက ရယူႏိုင္သည္ဟု မွန္းဆေနၾကေသာ္လည္း ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒ သူရ ဦးေရႊမန္းက ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ထဲကသာ သမၼတ ေရြးခ်ယ္သြားမည္ဟု လႊတ္ေတာ္ မိန္႔ခြန္း၌ ေျပာဆိုခဲ့သျဖင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေရႊ သမၼတ မျဖစ္ႏုိင္ေတာ့ေပ။

ျပည္နယ္၊ တိုင္း ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္မ်ား အားလုံးသည္လည္း စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ထြက္ ႀကံ့ဖြံ႔ကိုယ္စားလွယ္မ်ားသာ ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕လယ္ရွိ ဆူးေလ ေစတီ၌ ေရႊသကၤန္း ကပ္လွဴလ်က္ရွိရာ ၿပီးခဲ့သည့္ ဇန္န၀ါရီ ၃၁ ရက္ နံနက္ ၄ နာရီခန္႔က ယင္း ေရႊသကၤန္း ေရႊျပားမ်ားထဲမွ အေလးခ်ိန္ ၉ က်ပ္သား ခန္႔ရွိ ေရႊျပား ၁၈ ခ်ပ္ ေပ်ာက္ဆုံးသြားေၾကာင္း သိရသည္။

တခ်ပ္လွ်င္ အ႐ြယ္ ၉ လက္မ ပတ္လည္ရွိ ေပ်ာက္ဆုံး ေရႊျပားမ်ား၏ ကာလတန္ဖိုးမွာ က်ပ္ ၅၄ သိန္းခန္႔ ရွိေၾကာင္း၊ ေရႊျပား ေပ်ာက္ဆုံးမႈကို ေက်ာက္တံတား ၿမိဳ႕နယ္ ရဲစခန္းမွ တဆင့္ သက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္ အဆင့္ဆင့္အား အမႈဖြင့္ တိုင္ၾကားထား ေၾကာင္း ဆူးေလ ေစတီ ေဂါပက အဖြဲ႕၀င္ တဦးက ေျပာသည္။

“ေရႊျပား တခ်ပ္ခ်င္းစီကို မူလီစုပ္ ကပ္လွဴေနတာျဖစ္ပါတယ္။ အခုဟာက မူလီစုပ္ၿပီး ေရႊျပားေတြ အခိုးခံလိုက္ရတာပါ”ဟု ၎က ေျပာဆိုသည္။

ေစတီေတာ္၏ ေရႊျပားကပ္ လုပ္ငန္းခြင္ အတြင္း CCTV လံုၿခံဳေရး ကင္မရာမ်ား တပ္ဆင္ထားသည့္ၾကားမွ ယခုကဲ့သို႔ ေရႊျပားမ်ား ေပ်ာက္ဆံုးသြားျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေစတီေတာ္ တာ၀န္က် လံုၿခံဳေရး ၀န္ထမ္းတဦးက ဆိုသည္။

“အခုလို ေပ်ာက္ဆံုးမႈမ်ိဳး မျဖစ္ေပၚေအာင္ ေစတီက ပထမ ျငမ္း၊ ဒုတိယ ျငမ္း၊ တတိယ ျငမ္း၊ စတုတၳ ျငမ္းနဲ႔ ေအာက္ေျခ၀င္ေပါက္ မွာ CCTV ကင္မရာေတြနဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္ေနတဲ့ၾကားက အခိုးခံလိုက္ရတာ ျဖစ္တယ္”ဟု ၎က ေျပာသည္။

ဆူးေလ ေစတီ ၌ CCTV ကင္မရာ တပ္ဆင္ျခင္းကို ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ကတည္းက စတင္ခဲ့ေၾကာင္း၊ မုခ္ ၄ မုခ္ႏွင့္ ဆူးေလ ဘိုးဘိုးႀကီး နန္း ၌ ယခင္ကတည္းက တပ္ဆင္ထားခဲ့ေၾကာင္း၊ ယင္း လံုၿခံဳေရး ကင္မရာမ်ားကို ေရႊသကၤန္းကပ္လွဴသည့္ လုပ္ငန္းခြင္ အတြင္း ေျပာင္းေရႊ႕ တပ္ဆင္ခဲ့ေၾကာင္း အထက္ပါ လုံၿခံဳေရး ၀န္ထမ္းက ရွင္းျပသည္။

ေရႊသကၤန္းကပ္ လုပ္ငန္းခြင္၌ လုပ္ေနသူ တဦးကလည္း“ေစတီေတာ္ ေဂါပကအဖြဲ႕ အပါအ၀င္ တာ၀န္ရိွသူေတြ၊ သတ္မွတ္၀တ္စံု ၀တ္ထားတဲ့ ေရႊသကၤန္းကပ္ လုပ္သားေတြပဲ လုပ္ငန္းခြင္အတြင္း ၀င္ခြင့္ျပဳပါတယ္”ဟု ေျပာသည္။

ယခု ေရႊျပားမ်ား ေပ်ာက္ဆံုးမႈသည္ လံုၿခံဳေရး ကင္မရာကို ပိတ္၍ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေရွာင္ကြင္း၍ေသာ္လည္းေကာင္း ခိုးယူသြားျခင္း ျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္း၊ CCTV ကင္မရာ၌လည္း ထူးျခားခ်က္ တစံုတရာ ရွာမေတြ႕ေၾကာင္း ေဂါပက အဖြဲ႔၀င္မ်ားက ေျပာဆိုၾကသည္။

ဆူးေလ ေစတီ ေဂါပကအဖြဲ႔ တာ၀န္ရိွသူမ်ားက အခင္းျဖစ္ပြားသည္ကို သိလွ်င္သိခ်င္း ေက်ာက္တံတားၿမိဳ႕နယ္ ရဲတပ္ဖြဲ႔မႉး႐ံုးသို႔ တိုင္ၾကားရာ အဆင့္ဆင့္ သတင္းေပးပို႔ခ်က္အရ အေနာက္ပိုင္းခ႐ိုင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဒုတိယ ရဲမႉး ဦးေဆာင္အဖြဲ႔မွ တရားခံ အျမန္ဆုံး ဖမ္းမိႏိုင္ေရး အတြက္ ဆက္လက္ စံုစမ္းေနၾကဆဲျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ထို ေရႊျပားမ်ား ေပ်ာက္ဆံုးမႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေက်ာက္တံတားၿမိဳ႕နယ္ ရဲစခန္းမွ (ပ) ၃၆/၁၁၊ ျပစ္မႈဆိုင္ရာ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၃၇၉/၂၉၅ ျဖင့္ အမႈဖြင့္ ေဆာင္ရြက္ေနဆဲျဖစ္သည္ဟု ေဂါပက အဖြဲ႕က ေျပာျပသည္။

အမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ မသကၤာသူ ၁၁ ဦးအား ေခၚယူစစ္ေဆးေနၿပီး ၃ ဦးကို ေစာင္ၾကည့္လ်က္ ရိွေၾကာင္း ရဲစခန္းတာ၀န္က် အရာရိွ တဦးကလည္း ဆိုသည္။

လတ္တေလာတြင္ ဘုရားဖူးမ်ားျဖင့္ ဆူးေလ ေစတီရင္ျပင္ေတာ္၌ စည္ကားလ်က္ရိွၿပီး ေရႊသကၤန္း ကပ္လွဴျခင္းကိုလည္း လံုၿခံဳေရး တင္းက်ပ္စြာျဖင့္ ဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွေၾကာင္း သိရသည္။

အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (NLD) ပါတီ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းအသီးသီးမွ NLD ပါတီ၀င္ မဟုတ္ေသာ လူငယ္မ်ားႏွင့္ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၈ ရက္ႏွင့္ ၉ ရက္ေန႔မ်ားတြင္ ေတြ႕ဆုံမည္ျဖစ္သည္။

“ျပည္နယ္နဲ႔တုိင္းေတြမွာ လူမႈလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ကုိင္ေနတဲ့ လူငယ္ ၅၀၀ ေလာက္နဲ႔ေတြ႕ဆုံမွာပါ။ ေရႊဂုံတုိင္ရုံးခ်ဳပ္ ခန္းမက လူ ၂၅၀ ေလာက္ပဲ ဆန္႔မယ့္အတြက္၂ ရက္ခြဲၿပီး ေတြ႕ရမွာပါ”ဟု NLD ေျပာခြင့္ရ ဦးအုန္းႀကဳိင္က ေျပာသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ၂၀၁၀ျပည့္ႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာ ၁၃ ရက္တြင္ ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္မွလြတ္ေျမာက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ လူငယ္မ်ား၏ အသံကုိ နားေထာင္လိုေၾကာင္း ေျပာဆုိခဲ့သည္။

ထုိ႔ေနာက္ ဒီဇင္ဘာ ၂၈ ရက္တြင္ ရန္ကုန္ၿမဳိ႕ႏွင့္အနီးတ၀ုိက္မွ လူငယ္ ၃၀၀ ခန္႔ႏွင့္ ပထမေတြ႕ဆုံခဲ့ၿပီးေနာက္ ယခု တုိင္းႏွင့္ျပည္ နယ္ အသီးသီးမွ လူငယ္မ်ားႏွင့္ ဒုတိယအႀကိမ္ ေတြ႕ဆုံမည္ျဖစ္သည္။

“အန္တီနဲ႔ ေတြ႕ရင္ ျပည္သူေတြ စား၀တ္ေနေရး က်ပ္တည္းေနတာေတြကုိ ေျပာျပမယ္။ အခုဆုိရင္ ၾကက္သြန္နီေစ်းေတြကလည္း အရမ္းတက္ေနတယ္ေလ။ အဲလုိ စား၀တ္ေနေရးအခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီး။ ဒါေတြကို ေျပာျပၿပီး ဘယ္လုိ ေဆာင္ရြက္လုိ႔ ရႏုိင္ မလဲ ဆုိတာကုိ ေမးျမန္းမယ္”ဟု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ေတြ႕ဆုံရန္ ေရာက္ရွိေနသည့္ ေရႊဘုိၿမဳိ႕နယ္မွ မစုလႈိင္က ေျပာသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္မွ လာေရာက္ေတြ႕ဆုံေသာ မလွမ်ဳိးသန္းကမူ “က်မတုိ႔ဆီမွာ က်မတုိ႔ မြတ္စလင္လူမ်ဳိးေတြအတြက္ ခရီးသြားလာေရးက အရမ္းက်ပ္တယ္။ ဒီအခက္အခဲကုိ ေျပာျပမယ္”ဟု ဆုိသည္။

လူငယ္ေတြ႕ဆုံပြဲသုိ႔ လာေရာက္ၾကမည့္ လူငယ္မ်ားကုိ NLD ပါတီက ေကၽြးေမြးေရး တာ၀န္ယူမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

“ႏုိင္ငံေရး ၊ စီးပြားေရး ၊ လူမႈေရးေတြ ေဆာင္ရြက္ရာမွာ လူငယ္ေတြရဲ႕ အခန္းက႑ဟာ အဓိကက်ပါတယ္။ အခု ေတြ႕ဆုံပြဲမွာ တုိင္းရင္းသား လူငယ္ေတြလည္း ပါ၀င္တယ္။ သူတုိ႔ေဒသမွာ ေတြ႕ႀကဳံေနရတာေတြ ၊ အခက္အခဲေတြကို ၀ုိင္း၀န္းေျဖရွင္းႏုိင္ဖုိ႔
ေဆြးေႏြးသြားၾကမွာပါ”ဟု ဦးအုန္းႀကဳိင္က ေျပာသည္။

၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲအႏုိင္ရ NLD က စစ္အစုိးရ က်င္းပေပးမည့္ ေရြးေကာက္ပြဲသည္္ တရားမွ်တမႈ မရွိႏုိင္သည့္အျပင္၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံကုိလည္း လက္မခံႏုိင္ဟုဆုိကာ ႏိုင္ငံေရး ပါတီအျဖစ္ ဆက္လက္တည္ေထာင္ခြင့္ မေလွ်ာက္ထားရန္ ၂၀၁၀ မတ္လ ၂၉ ရက္ေန႔က ဆုံးျဖတ္ခဲ့သည္။

ထုိ႔ေနာက္ နအဖ စစ္အစုိးရ၏ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က NLD ပါတီႏွင့္ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ ပါတီ(၁၀) ခုကုိ တရား ၀င္ ပါတီအျဖစ္မွ ရပ္စဲေၾကာင္း ၂၀၁၀ စက္တင္ဘာ ၁၄ ရက္တြင္ ေၾကညာခဲ့သည္။

ပါတီရပ္တည္ခြင့္အတြက္ တရား ရုံးခ်ဳပ္သို႔ ေလွ်ာက္ထားခဲ့ေသာ္လည္း ေနျပည္ေတာ္ တရားရုံးခ်ဳပ္က အထူးအယူခံကုိ ဇန္န၀ါရီ ၂၈ ရက္တြင္ အၿပီးသတ္ ပယ္ခ် ထားသည္။

နအဖစစ္အစုိးရ၏ ဥပေဒအရ NLD ပါတီကုိ တရား၀င္ရပ္တည္ခြင့္မရွိဟုဆုိေသာ္လည္း NLD ပါတီသည္ ဆက္လက္ရွင္သန္ ရပ္ တည္ေနဆဲျဖစ္ေၾကာင္း ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁ ရက္တြင္ BBC သတင္းဌာနက ျပဳလုပ္ေသာ တုိက္ရိုက္ ေမးျမန္းခန္း အစီအစဥ္တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာဆုိခဲ့သည္။

တူရကီ ခြဲစိတ္သမားေတာ္ ေဒါက္တာ ယူဆြဖ္ ဆန္မဇ္ ကို ႏိုင္ငံတကာ ေဆးေမွာင္ခိုေစ်းကြက္တြင္ ေက်ာက္ကပ္ ၂၄၀၀ ေက်ာ္ ခြဲစိတ္ ေရာင္း၀ယ္မွႈနဲ႔ လူကုန္ကူး မွႈမ်ားေၾကာင္႔ အင္တာပိုလ္ ရဲအဖြဲ႕က ဖမ္း၀ရမ္းထုတ္

လိုက္သည္။

ေဒါက္တာဆန္မဇ္မွာ ဇန္န၀ါရီလအတြင္း အစၥေရးႏိုင္ငံမွ ေက်ာက္ကပ္ကင္ဆာ ေရာဂါသည္မ်ားကို ခြဲစိတ္အစားထိုးေပး ျပီးေနာက္ ယခု ဩစၾတီးယားႏိုင္ငံတြင္ စကိတ္စီးရင္း အနားယူေနသည္ဟု သူ႔မိတ္ေဆြမ်ားက ေျပာၾကသည္။ တူရကီ ႏိုင္ငံ မာမာရာ ပင္လယ္ကမ္းေျခရွိ ဟိုတယ္တစ္ခုတြင္ ၀ိုင္အရက္နီေသာက္ျပီး ေလညွင္းခံတတ္သည္ဟုလည္း သူ႔လူနာမ်ားက အင္တာပိုလ္ရဲအဖြဲ႕ကို ေျပာသည္။

၂၀၀၃ ခုႏွစ္ အစၥေရးက်န္းမာေရး၀န္ၾကီးဌာနမွ ခ်ီးျမွင္႔ထားေသာ “အစၥေရး ေက်ာက္ကပ္ ေရာဂါသည္ ရာေပါင္းမ်ားစြာကို အစားထုိးကုသေပးမွႈ” ဂုဏ္ျပဳမွတ္တမ္းလႊာကို အစၥတန္ဘူျမိဳ႕မွ သူ႔ ပိုင္ ဗီလာထဲရွိ အိမ္ၾကီးရခိုင္တြင္ မွန္ေဘာင္ကြပ္ ေရႊခ်ထားသည္ဟု ဆိုသည္။

အင္တာပိုလ္ရဲအဖြဲ႔က ေက်ာက္ကပ္ခြဲစိတ္ဆရာ၀န္ကို ဖမ္းဖို႔ တကမၻာလံုးရွိ ရဲဌာမ်ားကို အေၾကာင္းၾကားထားျပီး၊ တူရကီ အာဏာပိုင္မ်ားကလည္း အစၥတန္ဘူမွ သူ႔ေဆးရံုကို ပိတ္ပစ္လိုက္သည္။ တူရကီသတင္းစာေခါင္းၾကီးမ်ားတြင္ ဆန္မဇ္ ကို ‘ေဒါက္တာဖရန္ကင္စတိန္း’ ဟု ေရးသားၾကသည္။ လူအပါအ၀င္ သက္ရွိသတၱ၀ါမ်ားရဲ႕ ခနၶာကိုယ္ အစိတ္အပိုင္းမ်ား ျဖတ္ေတာက္ယူျပီး စိတ္ၾကိဳက္သတၱ၀ါဖန္ဆင္းေသာ ဖရန္ကင္စတိန္း တထၳဳဇာတ္ေကာင္ နာမည္ ေပးလိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။

ေဒါက္တာဆန္မဇ္မွာ တူရကီတြင္ ခနၶာကိုယ္အစိတ္အပိုင္းမ်ား ကုန္ ကူးမွႈျဖင္႔ ေျခာက္ၾကီမ္ အဖမ္းခံခဲ႔ရသည္။ သူက “က်ဳပ္လက္ေခ်ာင္း ေလးေတြ ရွိေနသမွ် ကာလပတ္လံုး ခြဲစိတ္သူေတြ ထဲမွာ ကမၻာမွာ က်ဳပ္အေတာ္ဆံုး။ ေစ်းေကာင္းေပးတဲ႔ ေဖာက္သည္ေတြ ရွိလို႔ လုပ္ေနတာပါ။ ဘယ္သူ႔ကိုမွ နာက်င္ေစလိုလို႔ မဟုတ္ဘူး။ က်ဳပ္ ေၾကာင္႔ အသက္ေသတာ မရွိဖူးဘူး” ဟု လူနာအခ်ဳိ႕ကို ဂုဏ္ယူေျပာ ေၾကာင္း တူရကီ သတင္းစာမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပသည္။

ေဒါက္တာ ဆန္မဇ္ ခြဲစိပ္အစားထုိးေပးခဲ႔ေသာ လူနာမ်ားမွာ ကေနဒါ၊ ဂ်ာမဏီ၊ ပိုလန္နဲ႔ အစၥေရးႏိုင္ငံတို႔မွ ခ်မ္းသာ ၾကြယ္၀သူမ်ားျဖစ္ျပီး၊ ေအာ္ပေရးရွင္တစ္ခုအတြက္ ေဒၚလာ ၁၂၂၀၀၀ ေပးရသည္ဟု ဆိုသည္။ ေက်ာက္ကတ္ ပိုင္ရွင္မ်ားမွာ အိႏၵိယ၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ ကိုဆိုဗို တို႔မွ ဆင္းရဲသားအမ်ားစု ျဖစ္ျပီး၊ ေဒၚလာ ၃၀၀ ခန္႔ျဖင္႔ ေက်ာက္ကပ္ ထုတ္ေရာင္းေနၾကသည္။

လူနာမ်ားအေပၚ ကိုယ္က်ဳိးစီးပြားရွာ ခ်မ္းသာေနသည့္ ဆရာ၀န္မ်ားတြင္ ေက်ာက္ကပ္ေရာင္း၀ယ္သည့္ ဆရာ၀န္မ်ားႏွင္႔ အသည္းအထူးကု ဆရာ၀န္မ်ားမွာ ကမၻာ႔ေဆးေလာကတြင္ အဆိုးဆံုးျဖစ္ေနေၾကာင္း စစ္တမ္းတစ္ခုက ဆိုသည္။

ေမာကၡက်န္းမာေရး။ Source: The New York Times