မူရင္း (ဗီြအိုေအ-ျမန္မာပိုင္း)
ဒီမုိကေရစီေရးရာ
ျမန္မာစစ္အစိုးရဟာ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔ ထုတ္လုပ္ေရာင္းခ်ရတဲ့ ဝင္ေငြေတြကို ႏိုင္ငံအတြင္း ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး စတဲ့ အက်ဳိးျပဳလုပ္ငန္းေတြမွာ အသံုးမျပဳဘဲ စစ္အစိုးရ အာဏာတည္ၿမဲေရးလုပ္ငန္းေတြမွာပဲ အသံုးျပဳေနတယ္လို႔ Earth Rights International လို႔ေခၚတဲ့ ပတ္ဝန္းက်င္နဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ႀကီးက ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ျပင္သစ္ Total ေရနံကုမၼဏီ၊ အေမရိကန္ Chevron ကုမၼဏီ နဲ႔ ထိုင္းႏိုင္ငံရဲ ႔ PTTEP ကုမၼဏီတို႔နဲ႔ ဖက္စပ္လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ ရတနာဓါတ္ေငြ႔ပိုက္လိုင္း လုပ္ငန္းမွာ လက္ရွိအခ်ိန္အထိ ရရွိခဲ့ၿပီးျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၄.၅ ဘီလီယံ ေလာက္ဟာ ျပည္တြင္းကို မေရာက္ရွိဘဲ စကၤာပူႏိုင္ငံ ဘဏ္တိုက္ေတြကို လႊဲေျပာင္းထားရွိေၾကာင္း။ ဒီေငြေတြဟာ စစ္အစိုးရရဲ ႔ ႏ်ဴကလီးယား စီမံကိန္းကို အေထာက္အကူျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း Earth Rights International အဖြဲ႔က ေျပာဆိုပါတယ္။ ဒီအဖြဲ႔ရဲ ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ တာဝန္ခံ ဦးႏိုင္ထူး ကို ဦးသန္းလြင္ထြန္း က ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ တင္ျပထားပါတယ္။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ က်ေနာ္တို႔ အတိအက် ေျပာလို႔ရတာတခုရွိတာကေတာ့ ၂၀၀၈ အတြင္းမွာ စစ္အစိုးရက (၁) ဘီလီယံနီးပါး ရခဲ့တယ္။ ရတနာ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔ဂတ္စ္ နဲ႔ ရတဲ့ ပိုက္ဆံ ျဖစ္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆုိေတာ့ လြန္ခဲ့တုန္းက ဂတ္စ္ႏႈန္းနည္းၿပီး ေနာက္ပိုင္း ဂတ္စ္ေစ်းေတြ တက္သြားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ သူတို႔ဝင္ေငြေတြ ပိုမ်ားလာခဲ့တယ္။ စၿပီးေရာင္းတဲ့အခ်ိန္နဲ႔ အခုအခ်ိန္အထိ အားလံုးေပါင္းလိုက္မယ္ဆိုရင္ ျမန္မာစစ္အစိုးရရတဲ့ ဝင္ေငြက ၄.၅ ဘီလီယံေက်ာ္ ရခဲ့ပါတယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒါက သဘာဝဓါတ္ေငြ႔ ထုတ္လုပ္တဲ့ေနရာမွာ ရတနာ နဲ႔ ရခိုင္ဘက္မွာရွိတဲ့ ေရႊသဘာဝဓါတ္ေငြ႔တုိ႔က ရတယ္လို႔ ဆိုလိုတာလား။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ မဟုတ္ဘူး။ အခု က်ေနာ္တို႔ ေျပာေနတဲ့တခုက ရတနာ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔ ပိုက္လိုင္းတခုထဲပါ။ ေရႊ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔ က မပါေသးဘူး။ ေနာက္ၿပီး ရဲတခြန္လည္း မပါေသးဘူး။ ရတနာ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔တခုတည္းကို ေျပာေနတာပါ။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ ေရႊသဘာဝဓါတ္ေငြ႔ နဲ႔ ရဲတခြန္တို႔ က မထြက္ေသးဘူးလား။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ ရဲတခြန္ေတာ့ ထြက္ၿပီ။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ရဲ ႔ အဓိက focus ျဖစ္တာကေတာ့ ရတနာ ျဖစ္တယ္။ ေရႊၾကေတာ့ မေရာင္းရေသးဘူး။ ေရႊၾကေတာ့ အခုမွ စတင္ ေဆာက္လုပ္ေနဆဲ အေနအထားမွာ ရွိေနတုန္းပါ။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ ရတနာတခုတည္းကုိ ေျပာတယ္ဆိုရင္ ရတနာသဘာဝဓါတ္ေငြ႔ က လုပ္ေနတာက ၁၉၉၈ ခုႏွစ္ေလာက္ကတည္းက လုပ္ေနတယ္ဆိုေတာ့ သူတို႔နဲ႔တြဲၿပီး လုပ္ေနတာကလည္း ျပင္သစ္ Total ကုမၼဏီ၊ Chevron ကုမၼဏီ နဲ႔ ထိုင္းႏိုင္ငံရဲ ႔ PTTEP ကုမၼဏီေတြက ျမန္မာစစ္အစိုးရနဲ႔ အေရာင္းအဝယ္ ဘယ္ေလာက္ရွိသလဲဆိုတာ တရားဝင္ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြ မရွိဘူးလား။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ သူတုိ႔အေနနဲ႔ တရားဝင္ ထုတ္ျပန္ထားတာေတာ့ မရွိပါဘူး။ အမွန္မွာၾကေတာ့ ဒီပိုက္လိုင္း စီမံကိန္းေတြက ၉၈ က စၿပီးေတာ့ ဂတ္စ္ ေတြကို ေရာင္းဖို႔ ေျပာထားတာပါ။ ဒါေပမဲ့ ၉၈ မွာၾကေတာ့ ထိုင္းဘက္မွာ လွ်ပ္စစ္စက္ရံုက မၿပီးေသးေတာ့ ႏွစ္ ၂၀၀၀ မွ စခဲ့တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွ ဂတ္စ္ ေတြကို ပို႔ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ အခုေျပာေနတဲ့ revenue transparent လုပ္ဖို႔ဆိုရင္ ၉၂ တည္းက စီမံကိန္း စလုပ္ၿပီး အစိုးရနဲ႔ ၫႇိႏိႈင္းတဲ့အခ်ိန္ကတည္းကစၿပီး အဲဒီအခ်ိန္အထိ က်ေနာ္တုိ႔က ျပန္လည္ၾကည့္ခ်င္ပါတယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီလို စၿပီးၫႇိႏႈိင္းအခ်ိန္ကတည္းက ျမန္မာစစ္အစိုးရကို စာခ်ဳပ္ေတြ စာတမ္းေတြအတြက္ကုိ ေငြေတြ ႀကိဳေပးေနရတဲ့သေဘာေပါ့။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ ဟုတ္ပါတယ္။ ေဆာက္လုပ္ေရးအတြက္ျဖစ္ျဖစ္ သူတုိ႔ေခၚတဲ့ liability တို႔ - မွာ အမ်ားႀကီး ေပးရတယ္။ ထုတ္လုပ္ေနတဲ့ အခ်ိန္မဟုတ္ေသးေပမဲ့ စၿပီးစလုပ္ေနတဲ့အခ်ိန္ exploration စလုပ္ေနတဲ့အခ်ိန္ကေပါ့။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ ျမန္မာစစ္အစိုးရက ရရွိတဲ့ ဝင္ေငြဟာ ဦးႏိုင္ထူး ေျပာတဲ့အတိုင္းဆိုရင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၄.၅ ဘီလီယံ ေလာက္ရွိတယ္။ ဟုတ္လား။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ ဒါကေတာ့ ဘယ္လိုေျပာမလဲ ဒီအားလံုးက အစိုးရရတာ ႏွစ္ခု ရွိပါတယ္။ တခုက ေငြသားနဲ႔ ရတာရွိတယ္။ ေနာက္တခုက cash တို႔ ျဖစ္တယ္။ ေငြသားနဲ႔ ရတာက ၄.၅ ဘီလီယံေက်ာ္ ရွိပါတယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီ ၄.၅ သန္းဆိုတာက ျမန္မာအစိုးရရဲ ႔ ဘဏ္တိုက္ေတြထဲကို တိုက္ရိုက္ direct ေရာက္ရွိသြားတဲ့ ေငြေတြလို႔ ဆိုခ်င္တာလား။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ က်ေနာ္တို႔ သိသေလာက္ဆုိရင္ ဒီေငြေတြ အေတာ္မ်ားမ်ားက ဗမာအစိုးရရဲ ႔ ဘဏ္တိုက္ထဲကို ျပန္မဝင္သြားဘဲ စကၤာပူကို သြားေနတာကို ျမင္ေတြ႔ရပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့ IMF ထဲမွာ ေငြေတြက ဗမာျပည္ထဲကို ျပန္မေရာက္ဘူးဆိုတာကို ေတြ႔ရတယ္။ သူတို႔ ဗမာျပည္ထဲကို ေရာက္တဲ့ေငြ ေဒၚလာေငြ (၆) က်ပ္နဲ႔ ျပန္တြက္လိုက္ေတာ့ ၄.၅ ဘီလီယံေလာက္က ေပ်ာက္ေနၿပီးေတာ့ ၃ သန္းေလာက္သာ ဒီအထဲကို ျပန္ဝင္လာတာကို ေတြ႔ရတယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ ႏိုင္ငံရပ္ျခားက ရတဲ့ေဒၚလာေငြေတြကို ဗမာအစိုးရအေနနဲ႔က တစ္ေဒၚလာကို ေျခာက္က်ပ္ႏႈန္းနဲ႔ စာရင္းျပၿပီးေတာ့ ဗမာျပည္ထဲကို ေရာက္တဲ့ေငြက နည္းနည္းပဲရွိမယ္။ က်န္တဲ့ ပိုလာတဲ့ေငြေတြၾကေတာ့ ႏိုင္ငံရပ္ျခား စကၤာပူမွာရွိတဲ့ ဘဏ္ေတြမွာ သီးသန္႔စုေဆာင္းထားတယ္လို႔ Earth Rights International က စြပ္စြဲထားတာေပါ့။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ အဲဒါ က်ေနာ္တို႔ ရွာေဖြေတြ႔ရွိထားတဲ့ အရေပါ့။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ ဒီ အေထာက္အထားေတြက ဘယ္ေလာက္အထိ ခိုင္မာပါသလဲ။ က်ေနာ္တုိ႔ ၾကားသေလာက္ကေတာ့ စကၤာပူဘဏ္ေတြကလည္း သူတို႔အေနနဲ႔ ဒီဗမာစစ္အစိုးရနဲ႔ ဘဏ္စာရင္း ဖြင့္ေပးထားတာ မရွိပါဘူးလို႔ ျငင္းဆိုထားတာေတြ ရွိေနတယ္။ အဲဒါေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဘာမ်ား ေနာက္ထပ္အေထာက္အထားေတြ ရွိေနေသးသလဲ။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ က်ေနာ္တို႔ဆီမွာေတာ့ ဒီအျပင္ အေထာက္အထားရွိတယ္ဆိုတာကို confidential statement ျဖစ္ေနတယ္။ ၿပီးေတာ့လည္း က်ေနာ္တုိ႔ စကၤာပူအစိုးရ ကို ေျပာထားတာက ဒီ ဂတ္စ္ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔က ရတဲ့ေငြေတြက စကၤာပူဘဏ္ထဲကို ေရာက္သြားတယ္လို႔ ေျပာတဲ့အခ်ိန္မွာ ျမန္မာျပည္အစိုးရအမည္နဲ႔ ဝင္တယ္ဆိုတာေတာ့ ေျပာထားတာ မရွိပါဘူး။ ဒီေငြေတြက အစိုးရအမည္နဲ႔ ဝင္မထားဘဲ တသီးပုဂၢလိက အမည္ေတြနဲ႔ ဝင္ထားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ စကၤာပူဘဏ္ေတြ ျငင္းသလို သူတို႔က အစိုးရအမည္နဲ႔ သြားထည့္ထားတယ္လို႔ ေျပာတာ မရွိဘူး။ ေသခ်ာတာ တခု က်ေနာ္တုိ႔ဆီမွာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာလို႔မရတဲ့ အေထာက္အထားေတြက က်ေနာ္တို႔မွာ သက္ေသအခိုင္အမာနဲ႔ ေျပာထားပါတယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အခု စြပ္စြဲခ်က္ထဲမွာက Earth Rights International ရဲ ႔ စြပ္စြဲခ်က္ထဲမွာက ျမန္မာစစ္အစိုးရက သဘာဝဓါတ္ေငြ႔ စီမံကိန္းေတြကရတဲ့ အျမတ္အစြန္းေတြကို ႏိုင္ငံေတာ္ဘတ္ဂ်က္ထဲကို မထည့္သလို တျခား ႏ်ဴကလီးယားလုပ္ငန္းေတြမွာ သံုးေနပံုရတယ္ဆိုၿပီး ေဖာ္ျပထားတာေတြ ရွိေနတယ္။ စစ္အစိုးရအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံေတာ္ ဘတ္ဂ်က္ထဲကို မထည့္ဘူးဆုိရင္ ဒါကို သူတုိ႔အေနနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္အျဖစ္ အသံုးျပဳခ်င္တယ္ဆုိရင္ ဘာေၾကာင့္မို႔လုိ႔ ဒီေငြေတြကို ႏ်ဴကလီးယားတည္ေဆာက္ေရး လုပ္ငန္းေတြမွာ သံုးဖို႔ အစီအစဥ္ ရွိေနတာလဲ။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ က်ေနာ္တုိ႔ ျမင္ေနတာတခု ရွိတာက အခုန ေျပာသလို ႏ်ဴကလီးယားေတြ တည္ေဆာက္တယ္၊ လုိဏ္ဂူေတြ တည္ေဆာက္တယ္ဆိုတာကလည္း စစ္အစိုးရက သူတုိ႔ အာဏာတည္တန္႔ ခိုင္ၿမဲေရး၊ အာဏာဆက္လက္ ထိန္းခ်ဳပ္ထားဖို႔ အတြက္ တနည္းနည္းနဲ႔ ဒီပိုက္ဆံေတြက အက်ဳိးျဖစ္ေစတယ္။ အဲဒါ က်ေနာ္တို႔ ျမင္တာက ဒီ စီမံကိန္းေတြ လုပ္ဖို႔က ပိုက္ဆံအမ်ားႀကီး ကုန္က်ျဖစ္မယ့္အခ်ိန္မွာ အစိုးရက သူမွာ ႏိုင္ငံျခားကို တင္ျပေရာင္းခ်လို႔ရတဲ့ ဝင္ေငြက ဒီ cash ဝင္ေငြက အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တုိ႔ ေျပာခ်င္တာက ဒီလို ႀကီးမားတဲ့ စီမံကိန္းေတြကို လုပ္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒီေငြေတြက ျဖစ္ႏိုင္ေခ်မ်ားတာက ဒီ cash က လာတယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ ဒီ ဂတ္စ္ လုပ္ငန္းေတြကို ဝယ္ယူေနတဲ့ ထုတ္လုပ္ေနတဲ့ ကုမၼဏီေတြအေနနဲ႔ ဒီကိစၥကို နားလည္းသေဘာေပါက္ထားတာ မရွိဘူးလား။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ ကုမၼဏီေတြကေတာ့ အၿမဲတမ္း ျငင္းပယ္ထားတာ သူတို႔ဘာလုပ္လုပ္ က်ေနာ္တို႔နဲ႔ ဘာမွမဆိုင္ပါဘူးလို႔ ေျပာထားတယ္။ တဆက္တည္းမွာ က်ေနာ္တုိ႔ ေျပာဆိုခ်င္တာက သူတို႔လုပ္တာ မသက္ဆိုင္ေပမယ့္ ဒီ ကုမၼဏီေတြ ဗမာျပည္အတြင္းမွာ လာလုပ္ၾကတာ အစိုးရကို အားေပးအားေျမာက္ရ ေရာက္တယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ေျပာတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆုိေတာ့ ဒီ စီမံကိန္းေတြ ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ ဒီစီမံကိန္းေၾကာင့္ စီမံကိန္းလံုၿခံဳေရးအတြက္ စစ္တပ္ေတြ ေဒသေတြမွာ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားေတြကို အေႏွာက္အယွက္ ေပးတယ္။ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားေတြကို သတ္ဖ်က္မႈေတြ ရွိခဲ့တယ္။ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပးေတြ ရွိခဲ့တယ္။ အဲဒါမို႔ ကုမၼဏီေတြက ပတ္သက္မႈ မရွိဘူးလို႔ ေျပာလို႔မရဘူး။ သူတို႔ကလည္း ဒီစီမံကိန္း ပိုက္လိုင္းကာကြယ္ေရးဆိုၿပီး စစ္တပ္ေတြက လုပ္လိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ သူတို႔အတြက္လည္း အက်ဳိးအျမတ္ရတယ္လို႔ က်ေနာ္ျမင္တယ္။ ကုမၼဏီေတြအေနနဲ႔ ျငင္းလို႔ရတာေတာ့ ရွိတာေပါ့။ အစိုးရက ဘာသံုးသံုး ေျပာလို႔ရေပမယ့္ က်ေနာ္တုိ႔ျမင္တာက သဘာဝ သံယဇာတက ထြက္တဲ့ပစၥည္းေတြကို ေရာင္းထုတ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ရရွိတဲ့အက်ဳိးအျမတ္ေတြက ျပည္သူေတြအတြက္ ျဖစ္ရမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ေျပာထားတာက revenue transparency က ကုမၼဏီရဲ ႔ ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခိုက္ေစတယ္လို႔ ေျပာထားတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ က်ေနာ္တုိ႔ကလည္း ဗမာျပည္မွာလည္း တျခားတိုင္းျပည္မွာ လုပ္ခဲ့တဲ့ transparency ကို ဘာျဖစ္လို႔ ဗမာျပည္မွာ မလုပ္တာလည္းဆိုတာကို က်ေနာ္တုိ႔ ေမးခဲ့ပါတယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ ကုမၼဏီႀကီးေတြအေနနဲ႔က သူတုိ႔နဲ႔ ဆက္ဆံလို႔ ရရွိတဲ့အျမတ္ေငြေတြကို သက္ဆိုင္ရာ အစုိးရေတြက ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ျမင္ျမင္သာသာရွိေအာင္ ဘယ္လိုအသံုးခ်သလဲဆိုတဲ့ အခ်က္ဟာ သူတုိ႔ကုမၼဏီရဲ ႔ ဂုဏ္သိကၡာကိုလည္း တိုးတက္ေစတယ္ဆိုေတာ့ အျခားႏိုင္ငံမ်ားမွာဆိုရင္ ဘယ္အစိုးရေတြက အသံုးျပဳသလည္းဆိုတာကို သိတယ္။ ထုတ္ျပန္ေပးတာ ရွိတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ရွိရင္ေတာ့ ဒီကိစၥေတြကို ထုတ္ေဖာ္မေျပာဘူးဆုိေတာ့ ဒါက ဘာေၾကာင့္လို႔ ထင္သလဲ။ အခု အထူးသျဖင့္ အေမရိကန္မွာ အေျခစိုက္တဲ့ Chevron ကုမၼဏီတို႔ ထိုင္းႏိုင္ငံ PTTEP တုိ႔ အေနနဲ႔ တျခားဘယ္လို အက်ဳိးရလဒ္ေတြကို ေမွ်ာ္ကိုးေနလို႔ အကာအကြယ္ေပးေနရတာလဲ။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ သူတို႔အဲဒီလို ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုဖို႔ ေျပာတဲ့အခါ သူတုိ႔က ျငင္းဆိုခဲ့တယ္။ ျငင္းဆိုတဲ့ပံုစံက အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိတယ္။ ဥပမာ Total က ေျပာတယ္။ သူတုိ႔ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုလိုက္ရင္ စစ္အစိုးရ ႀကိဳက္မွာမဟုတ္ဘူးလို႔ ေျပာတယ္။ ဒါေပမဲ့ Chevron က ျပန္ျငင္းထားတာက သူတုိ႔မွာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ မရွိဘူးလို႔ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုထားတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ ရထားတဲ့ UNOCAL ကို တရားစြဲထားတုန္းက documents ထဲမွာဆိုရင္ သူတုိ႔ ထုတ္ေဖာ္လို႔ မရဘူးဆိုတာ မရွိဘူးေလ။ က်ေနာ္တို႔ ျမင္တာက သူတို႔မွာ ထုတ္ေဖာ္လို႔ရတယ္၊ ထုတ္ေဖာ္ပိုင္ခြင့္ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ အခုျဖစ္ေနတဲ့ စီမံကိန္းက သူတို႔အတြက္လည္း အက်ဳိးႀကီးပြားျဖစ္ေနတဲ့ အေပၚမွာ အစိုးရက တားျမစ္ထားလို႔ မထုတ္ေဖာ္တာ။ တကယ္လို႔ သူတို႔ ထုတ္ေဖာ္ေျပာခဲ့မယ္ဆိုရင္ အစိုးရကို ဖိအားေပးလာႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြကို အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာကလည္း ေတြ႔လာလိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ျမင္တယ္။ ပိုၿပီး targeted ျဖစ္လာလိမ့္မယ္။
ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ ေဒသအတြင္းမွာ သူတို႔ ကုမၼဏီေတြရဲ ႔ လုပ္ငန္းေတြေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ၊ ေပၚတာဆြဲမႈေတြ၊ ေရႊ ႔ေျပာင္းမႈေတြကို အခု Earth Rights International က စြပ္စြဲလာတဲ့ ပံုစံအသစ္အရဆိုရင္ ျမန္မာစစ္အစိုးရက ႏ်ဴကလီးယား မျပန္႔ပြါးမႈကိုပါ ေဖာက္ဖ်က္ၿပီးေတာ့ လက္နက္ထုတ္ကိုင္မႈေတြ အဆင့္အထိ အသံုးျပဳဖို႔ ေျခလွမ္းက်ဲလာတယ္ဆိုေတာ့ ေဒသအတြင္းရဲ ႔ လံုၿခံဳေရးကိုပါ ထိခိုက္ေစတယ္လို႔ စြပ္စြဲလာတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ အဲဒီအတြက္ေၾကာင့္ ကုမၼဏီေတြအေနနဲ႔ ဖိအားေပးမႈေတြကို ပိုၿပီးရလာႏိုင္မယ့္ အလားအလာရွိသလား။
ဦးႏိုင္ထူး ။ ။ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ ျမင္တာက ကုမၼဏီေတြရဲ ႔ လုပ္ရပ္ေတြ မမွန္ဘူးလို႔ျမင္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဗမာတခုတည္းလည္း မဟုတ္ဘူး တျခားတိုင္းျပည္၊ ေဒသေတြမွာၾကည့္ၾကည့္ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေတြ သြားလုပ္တာရွိခဲ့ရင္ အက်ဳိးအျမတ္တခုတည္းကို မဟုတ္ဘဲနဲ႔ ဒီတိုင္းျပည္နဲ႔ လုပ္သင့္မလုပ္သင့္ အဲဒီလို စဥ္းစားလာဖို႔ က်ေနာ္တုိ႔က တိုက္တြန္းခ်င္ပါတယ္။ ဗမာျပည္တခုတည္း မဟုတ္ပါဘူး တျခားတိုင္းျပည္၊ တျခားေဒသေတြမွာလည္း သြားၿပီးရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တုိ႔ လိုခ်င္တာက ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈလုပ္တဲ့ ေနရာေတြမွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ အဓိက မျဖစ္ဖို႔ ျဖစ္တယ္။
